دام‌ها

1ستایش از آنِ خداست که آسمان‌ها و زمین را آفرید و تاریکی‌ها و نور را پدید آورد.

با این حال، کافران برای پروردگارشان شریک قرار می‌دهند.

2اوست کسی که شما را از گِل آفرید، سپس اجلی (مدت معینی) برای شما مقرر کرد و اجل مسمای دیگری (مدت معین دیگری) نزد اوست؛ با این حال،

شما باز هم شک می‌کنید!

3اوست الله در آسمان‌ها و زمین.

آنچه را پنهان می‌کنید و آنچه را آشکار می‌سازید، می‌داند و آنچه را کسب می‌کنید، می‌داند.

4و هیچ آیه‌ای (نشانه‌ای) از آیات پروردگارشان به سوی آنان نمی‌آید، مگر اینکه از آن روی برمی‌گردانند.

5آنان حق را هنگامی که به سویشان آمد، تکذیب کردند؛ پس به زودی خبر (عواقب) آنچه را مسخره می‌کردند، به آنان خواهد رسید.

6آیا ندیده‌اند چه بسیار اقوامی را پیش از ایشان نابود کردیم؟ ما آنها را در زمین چنان قدرتی داده بودیم که به شما نداده‌ایم.

آسمان را بر آنان پی در پی فرستادیم و رودها را از زیرشان جاری ساختیم.

سرانجام، آنها را به خاطر گناهانشان نابود کردیم و پس از ایشان اقوامی دیگر پدید آوردیم.

7و اگر کتابی نوشته شده بر کاغذ بر تو نازل می‌کردیم و آن را با دستان خود لمس می‌کردند، قطعاً کسانی که کفر ورزیدند می‌گفتند: «این چیزی جز

جادوی آشکار نیست!

»

8و می‌گویند: «چرا فرشته‌ای بر او نازل نشده است؟» و اگر فرشته‌ای نازل می‌کردیم، قطعاً کار (حکم) تمام می‌شد و سپس مهلتی به آنها داده نمی‌شد.

9و اگر فرشته‌ای می‌فرستادیم، قطعاً او را به صورت مردی در می‌آوردیم و همان سردرگمی را که دارند، بر ایشان می‌افزودیم.

10و قطعاً پیامبرانی پیش از تو مورد تمسخر قرار گرفتند، اما همان چیزی که مسخره‌اش می‌کردند، گریبانگیر کسانی شد که آنها را مسخره می‌کردند.

11بگو: در زمین سیر کنید و بنگرید عاقبت مکذبین را.

12بگو: «مالک آنچه در آسمان‌ها و زمین است کیست؟» بگو: «الله!

» او رحمت را بر خود واجب کرده است.

او قطعاً شما را در روز قیامت گرد خواهد آورد که در آن هیچ شکی نیست.

و کسانی که خود را تباه کرده‌اند، هرگز ایمان نمی‌آورند.

13و آنچه در شب و روز است، از آنِ اوست.

و او شنوا و داناست.

14بگو: «آیا جز الله، آفریننده آسمان‌ها و زمین، که خود روزی می‌دهد و روزی داده نمی‌شود، سرپرستی دیگر برگزینم؟» بگو: «من فرمان یافته‌ام که نخستین تسلیم‌شونده باشم و

از مشرکان نباشم.

»

15بگو: «من اگر پروردگارم را نافرمانی کنم، از عذاب روزی بزرگ می‌ترسم.

»

16هر کس در آن روز از عذاب رهایی یابد، قطعاً مورد رحمت الله قرار گرفته است.

و این همان رستگاری بزرگ است.

17اگر خداوند زیانی به تو رساند، هیچ‌کس جز او نمی‌تواند آن را برطرف کند.

و اگر خیری به تو رساند، او بر همه چیز تواناست.

18اوست چیره بر بندگانش، و اوست حکیم آگاه.

19بگو: «چه کسی بزرگترین گواه است؟» بگو: «خداست.

او میان من و شما گواه است.

و این قرآن به من وحی شده تا با آن شما را و هر کس را که (این پیام) به او برسد، بیم دهم.

آیا شما گواهی می‌دهید که معبودان دیگری با خدا هستند؟» بگو: «من گواهی نمی‌دهم.

» بگو: «او تنها معبود یکتاست و من از آنچه شما شریک او قرار می‌دهید بیزارم.

»

20کسانی که کتاب (آسمانی) به آنها داده‌ایم، او را همان‌گونه می‌شناسند که فرزندان خود را می‌شناسند.

ولی کسانی که خود را به زیان افکنده‌اند، ایمان نمی‌آورند.

21چه کسی ستمکارتر است از آن کس که بر خدا دروغ می‌بندد یا آیات او را تکذیب می‌کند؟ به راستی، ستمکاران رستگار نمی‌شوند.

22و روزی را که همه آنها را گرد می‌آوریم، سپس به کسانی که شرک ورزیدند، می‌گوییم: «آن شریکانی که ادعا می‌کردید، کجایند؟»

23پاسخشان جز این نخواهد بود که: «به خدا سوگند، پروردگارمان!

ما هرگز کسی را شریک تو قرار ندادیم.

»

24بنگر چگونه بر خود دروغ می‌بندند و چگونه آنچه را که به دروغ می‌ساختند، از دستشان می‌رود!

25و برخی از آنها کسانی هستند که به تو گوش می‌دهند، ولی ما بر دلهایشان پرده افکنده‌ایم تا آن را نفهمند و در گوشهایشان سنگینی قرار داده‌ایم.

و اگر هر نشانه‌ای را ببینند، باز هم به آن ایمان نمی‌آورند.

و کافران نزد تو می‌آیند تا با تو مجادله کنند و می‌گویند: «این [قرآن] چیزی جز افسانه‌های پیشینیان نیست!

»

26آنها [مردم را] از او باز می‌دارند و خود نیز از او دور می‌شوند.

آنها جز به خودشان زیان نمی‌رسانند، در حالی که نمی‌دانند.

27کاش می‌دیدی آنگاه که در برابر آتش نگه داشته می‌شوند!

می‌گویند: «ای کاش بازگردانده می‌شدیم و آیات پروردگارمان را تکذیب نمی‌کردیم و از مؤمنان می‌شدیم.

»

28هرگز چنین نیست!

بلکه آنچه را پنهان می‌داشتند برایشان آشکار می‌شود.

و اگر بازگردانده شوند، قطعاً به همان چیزی که از آن نهی شده بودند، بازمی‌گردند.

آنان دروغگویانند!

29و گفتند: «زندگی جز همین زندگی دنیایی ما نیست و ما هرگز برانگیخته نخواهیم شد.

»

30و کاش می‌دیدی آنگاه که در برابر پروردگارشان بازداشت می‌شوند!

می‌پرسد: «آیا این (زندگی دوم) حق نیست؟» می‌گویند: «آری، سوگند به پروردگارمان!

» می‌گوید: «پس عذاب را به خاطر کفرتان بچشید.

»

31به تحقیق زیانکار شدند کسانی که دیدار با خدا را انکار کردند.

تا آنگاه که ساعت (قیامت) ناگهان برپا شود، می‌گویند: «ای وای بر ما که در مورد آن کوتاهی کردیم!

» و بارهای گناهانشان را بر پشت خود حمل می‌کنند.

هان!

چه بد است آنچه حمل می‌کنند!

32زندگی این دنیا چیزی نیست جز لهو و لعب.

اما سرای ابدی آخرت قطعاً برای پرهیزگاران بسیار بهتر است.

آیا پس تعقل نمی‌کنید؟

33ای پیامبر، ما می‌دانیم که آنچه می‌گویند تو را سخت آزار می‌دهد.

در حقیقت، آنها به صداقت تو شک ندارند، بلکه ستمکاران در واقع آیات خدا را انکار می‌کنند.

34پیامبران دیگری پیش از تو تکذیب شدند، اما آنها در برابر تکذیب و آزار صبر کردند تا یاری ما به آنها رسید.

وعده خدا هرگز شکسته نمی‌شود.

و پاره‌ای از اخبار این پیامبران پیش از این به تو رسیده است.

35اگر طاقت انکار آنها را نداری، پس اگر می‌توانی، نقبی در زمین بزن یا نردبانی به آسمان بگذار تا آیه بزرگ‌تری برایشان بیاوری.

اگر خدا می‌خواست، به آسانی می‌توانست هدایت را بر همه آنها تحمیل کند.

پس از جاهلان مباش.

36تنها کسانی که گوش شنوا دارند، اجابت می‌کنند.

و اما مردگان را خدا برمی‌انگیزد، سپس به سوی او بازگردانده می‌شوند.

37و می‌گویند: «چرا آیه دیگری از جانب پروردگارش بر او نازل نشده است؟» بگو ای پیامبر: «خداوند قطعاً بر نازل کردن آیه ای تواناست، هرچند بیشتر آنها نمی‌دانند.

»

38تمام جنبندگان روی زمین و پرندگانی که با بال‌هایشان پرواز می‌کنند، امت‌هایی مانند شما هستند.

ما چیزی را در کتاب فروگذار نکرده‌ایم.

سپس همه به سوی پروردگارشان محشور خواهند شد.

39کسانی که آیات ما را تکذیب می‌کنند، کر و لال هستند و در تاریکی‌ها غوطه‌ورند.

خداوند هر که را بخواهد گمراه می‌کند و هر که را بخواهد به راه راست هدایت می‌کند.

40بگو: «اگر عذاب خدا یا قیامت به سراغ شما بیاید، آیا جز خدا را می‌خوانید، اگر راست می‌گویید؟»

41نه!

تنها اوست که می‌خوانید.

و اگر بخواهد، آنچه را که به خاطرش او را می‌خوانید، برطرف می‌کند و آنچه را که شریک او قرار می‌دهید، فراموش می‌کنید.

42ما پیش از تو به سوی امت‌های دیگر (پیامبرانی) فرستادیم، سپس آنها را با سختی و رنج گرفتار ساختیم تا شاید تضرع کنند.

43چرا هنگامی که آنها را به سختی افکندیم، خضوع نکردند؟ بلکه قلب‌هایشان قسی شد و شیطان اعمالشان را برایشان آراست.

44پس چون اندرزها را فراموش کردند، درهای همه چیز را به رویشان گشودیم.

تا آنکه وقتی به آنچه به آنها داده شده بود شادمان و مغرور شدند، ناگهان آنها را گرفتیم، و در آن حال یکباره مأیوس گشتند!

45پس ریشه ستمکاران برکنده شد.

و سپاس از آنِ خداست، پروردگار عالمیان.

46بگو: «اگر خدا شنوایی و بینایی شما را بگیرد، یا بر دل‌هایتان مهر نهد، کدام معبود جز الله می‌تواند آنها را به شما بازگرداند؟» بنگر چگونه آیات را

گوناگون بیان می‌کنیم، باز هم روی برمی‌گردانند.

47بگو: «اگر عذاب خدا شبانه یا آشکارا به شما برسد، آیا جز قوم ستمکار هلاک می‌شود؟»

48ما پیامبران را جز بشارت‌دهنده و بیم‌دهنده نمی‌فرستیم.

پس هر کس ایمان آورد و عمل صالح انجام دهد، نه ترسی بر آنهاست و نه غمگین می‌شوند.

49و کسانی که آیات ما را تکذیب کنند، به خاطر تجاوزشان (از حدود الهی)، عذاب به آنها خواهد رسید.

50بگو: «من به شما نمی‌گویم که خزانه‌های خدا نزد من است و غیب را می‌دانم، و نمی‌گویم که فرشته‌ام.

من فقط از آنچه به من وحی می‌شود، پیروی می‌کنم.

» بگو: «آیا نابینا و بینا یکسانند؟ آیا پس تفکر نمی‌کنید؟»

51با این قرآن انذار کن کسانی را که از محشور شدن در برابر پروردگارشان بیم دارند؛ در حالی که جز او هیچ سرپرست و شفاعت‌کننده‌ای برایشان نخواهد بود؛

باشد که پرهیزگار شوند.

52و کسانی را که پروردگارشان را صبح و شام می‌خوانند و جز رضای او نمی‌خواهند، طرد مکن.

هیچ مسئولیتی از آنها بر عهده تو نیست و هیچ مسئولیتی از تو بر عهده آنها نیست.

پس آنها را طرد مکن که از ستمکاران خواهی بود.

53این گونه بعضی از مردم را وسیله آزمایش بعضی دیگر قرار دادیم تا بگویند: «آیا خداوند از میان ما، بر اینها منت نهاده است؟» آیا خداوند به شاکران

داناتر نیست؟

54و چون کسانی که به آیات ما ایمان می‌آورند، نزد تو آیند، بگو: «سلام بر شما!

پروردگارتان رحمت را بر خود واجب کرده است.

پس هر کس از شما از روی نادانی کار بدی انجام دهد، سپس توبه کند و اصلاح نماید، خداوند آمرزنده و مهربان است.

»

55و این گونه آیات خود را روشن می‌سازیم تا راه گناهکاران آشکار گردد.

56بگو: «من از پرستش آنچه شما جز خدا می‌خوانید، نهی شده‌ام.

» بگو: «من از هوس‌های شما پیروی نمی‌کنم.

در غیر این صورت، گمراه می‌شوم و از هدایت‌یافتگان نخواهم بود.

»

57بگو: «من از سوی پروردگارم دلیل روشنی دارم که شما آن را انکار کرده‌اید.

آنچه شما برای شتاب در آن عجله می‌کنید، در اختیار من نیست.

حکم جز از آن خدا نیست.

او حق را بیان می‌کند و او بهترین داوران است.

»

58بگو، ای پیامبر، «اگر آنچه را که شما در مورد آن شتاب دارید (عذاب)، نزد من بود، کار میان من و شما فیصله می‌یافت.

اما خداوند به ستمکاران داناتر است.

»

59و کلیدهای غیب نزد اوست؛ هیچ‌کس جز او آنها را نمی‌داند.

و او می‌داند آنچه را که در خشکی و دریاست.

و هیچ برگی نمی‌افتد مگر به علم او.

و هیچ دانه‌ای در تاریکی‌های زمین، و نه هیچ تر و خشکی نیست مگر آنکه در کتابی آشکار (ثبت) است.

60و اوست کسی که شبانگاه روح شما را (به هنگام خواب) می‌گیرد و می‌داند که در روز چه کرده‌اید، سپس هر صبح شما را برمی‌انگیزد تا اجل معین

به سر آید.

سپس بازگشت شما به سوی اوست، آنگاه شما را از آنچه می‌کردید آگاه می‌سازد.

61و اوست چیره و مسلط بر بندگانش، و بر شما نگهبانانی می‌فرستد.

تا زمانی که مرگ یکی از شما فرا رسد، فرستادگان ما (فرشتگان) جان او را می‌گیرند و آنان هرگز کوتاهی نمی‌کنند.

62سپس همه به سوی الله، مولای حقیقی‌شان بازگردانده می‌شوند.

آگاه باشید که حکم تنها از آن اوست.

و او سریع‌ترین حسابرسان است.

63بگو: «چه کسی شما را از تاریکی‌های خشکی و دریا می‌رهاند، هنگامی که او را با تضرع و پنهانی می‌خوانید (و می‌گویید): «اگر ما را از این (خطر)

نجات دهد، قطعاً از سپاسگزاران خواهیم بود؟»

64بگو: «الله است که شما را از این و هر بلای دیگری می‌رهاند، با این حال شما برای او شریک قرار می‌دهید.

»

65بگو: «او قادر است که از بالای سرتان یا از زیر پاهایتان عذابی بر شما بفرستد، یا شما را به دسته‌های متفرق تقسیم کند و بأس یکدیگر را

به شما بچشاند.

» ببین چگونه آیات را گونه‌گون بیان می‌کنیم تا شاید درک کنند.

66و قوم تو آن را تکذیب کرده‌اند، در حالی که حق است.

بگو: «من وکیل شما نیستم.

»

67هر خبری را قرارگاهی است، و به زودی خواهید دانست.

68و چون کسانی را دیدی که آیات ما را به تمسخر می‌گیرند، با آنان منشین تا زمانی که به سخن دیگری بپردازند.

و اگر شیطان تو را به فراموشی انداخت، پس از یادآوری، با قوم ستمکار منشین.

69بر مؤمنان چیزی از حساب آنان نیست، جز اینکه پند دهند، شاید پرهیز کنند.

70و رها کن کسانی را که دین خود را بازیچه و سرگرمی گرفته‌اند و زندگی دنیا آنان را فریب داده است.

و با این (قرآن) یادآوری کن تا کسی به خاطر آنچه کسب کرده به هلاکت نیفتد، در حالی که جز خدا هیچ سرپرست و شفاعت‌کننده‌ای برای او نیست.

و اگر هر فدیه‌ای بدهد، از او پذیرفته نمی‌شود.

آنان کسانی هستند که به خاطر آنچه کسب کرده‌اند به هلاکت افتاده‌اند.

برای آنان نوشیدنی جوشان است و عذابی دردناک به خاطر کفرشان.

71بگو: «آیا به جای خدا، چیزهایی را بخوانیم که نه سودی به ما می‌رسانند و نه زیانی، و پس از آنکه خدا ما را هدایت کرده، به عقب

بازگردیم؟ مانند کسی که شیاطین او را در بیابان سرگردان و گمراه کرده‌اند، در حالی که دوستانش او را به هدایت می‌خوانند (و می‌گویند): «به سوی ما بیا!

» بگو: «همانا هدایت خدا، تنها هدایت (واقعی) است.

و ما فرمان یافته‌ایم که تسلیم پروردگار جهانیان باشیم.

»

72و نماز را برپا دارید و از او پروا کنید.

و اوست که به سوی او محشور می‌شوید.

73و اوست کسی که آسمان‌ها و زمین را به حق آفرید.

و روزی که می‌گوید: «باش!

» پس می‌شود!

سخن او حق است.

و فرمانروایی در آن روز که در صور دمیده می‌شود، تنها از آن اوست.

او دانای غیب و شهود است.

و اوست حکیم و خبیر.

74و (به یاد آور) هنگامی که ابراهیم به پدرش، آزر، گفت: «آیا بت‌ها را معبودان خود می‌گیری؟ من تو و قوم تو را در گمراهی آشکار می‌بینم.

»

75و این گونه، ما ملکوت آسمان‌ها و زمین را به ابراهیم نشان دادیم تا از یقین‌کنندگان باشد.

76پس هنگامی که شب او را پوشاند، ستاره‌ای دید و گفت: «این پروردگار من است!

» اما وقتی غروب کرد، گفت: «من غروب‌کنندگان را دوست ندارم.

»

77سپس وقتی ماه را دید که طلوع می‌کند، گفت: «این پروردگار من است!

» اما وقتی ناپدید شد، گفت: «اگر پروردگارم مرا هدایت نکند، قطعاً از گمراهان خواهم بود.

»

78سپس وقتی خورشید را دید که طلوع می‌کند، گفت: «این پروردگار من است!

این بزرگ‌تر است!

» اما باز وقتی غروب کرد، اعلام کرد: «ای قوم من!

من از آنچه شما شریک خدا قرار می‌دهید، بیزارم.

»

79من روی خود را به سوی آن کس گرداندم که آسمان‌ها و زمین را آفرید، در حالی که حق‌گرا (حنیف) هستم، و من از مشرکان نیستم!

80و قومش با او به مجادله پرداختند.

او گفت: آیا با من درباره الله مجادله می‌کنید، در حالی که او مرا هدایت کرده است؟ من از آنچه شما شریک او قرار می‌دهید، نمی‌ترسم.

هیچ چیز به من نمی‌رسد مگر به اذن پروردگارم.

پروردگارم به همه چیز آگاه است.

آیا پس متذکر نمی‌شوید؟

81و چگونه از آنچه شما شریک او قرار می‌دهید بترسم، در حالی که شما از شریک قرار دادن برای الله نمی‌ترسید، چیزی که او هرگز بر آن حجتی

نفرستاده است؟ کدام یک از دو گروه به امنیت سزاوارتر است؟ اگر می‌دانید به من بگویید!

82کسانی که ایمان آورده‌اند و ایمان خود را با ستم (شرک) نیامیخته‌اند، آنان ایمنی دارند و هدایت‌یافته‌اند.

83این بود حجتی که ما به ابراهیم در برابر قومش دادیم.

ما درجات هر که را بخواهیم بالا می‌بریم.

به راستی پروردگار تو حکیم و داناست.

84و اسحاق و یعقوب را به ابراهیم بخشیدیم.

همه را هدایت کردیم، همان‌گونه که نوح را پیش از آن هدایت کرده بودیم، و از فرزندان او: داوود، سلیمان، ایوب، یوسف، موسی و هارون را.

و این‌گونه نیکوکاران را پاداش می‌دهیم.

85و زکریا و یحیی و عیسی و الیاس را (نیز هدایت کردیم).

همه از صالحان بودند.

86و اسماعیل و الیسع و یونس و لوط را (نیز هدایت کردیم).

و هر یک را بر جهانیان برتری دادیم.

87و از پدرانشان و فرزندانشان و برادرانشان (نیز برخی را برتری دادیم).

و آنان را برگزیدیم و به راه راست هدایت کردیم.

88این هدایت خداست که هر کس از بندگانش را بخواهد، با آن هدایت می‌کند.

و اگر شرک ورزیدند، قطعاً هر آنچه کرده بودند، تباه می‌شد.

89آنان کسانی بودند که ما به ایشان کتاب و حکمت و نبوت بخشیدیم.

اما اگر این مکیان به این پیام کفر ورزند، پس ما آن را به گروهی دیگر سپرده‌ایم که هرگز به آن کفر نخواهند ورزید.

90آن پیامبران را خداوند هدایت کرده بود، پس از هدایتشان پیروی کن.

بگو: «من برای این قرآن از شما مزدی نمی‌خواهم؛ آن جز یادآوری برای جهانیان نیست.

»

91قدر الله را آنگونه که شایسته اوست نشناختند، آنگاه که گفتند: «الله بر هیچ بشری چیزی نازل نکرده است.

» بگو ای پیامبر، «چه کسی کتابی را نازل کرد که موسی با خود آورد، در حالی که نور و هدایت برای مردم بود، و شما آن را

به اوراق پراکنده تبدیل کردید – بخشی را آشکار و بسیاری را پنهان ساختید؟ و به شما چیزهایی آموخته شد که نه شما و نه پدرانتان هرگز نمی‌دانستید.

» بگو ای پیامبر، «الله آن را نازل کرد!

» سپس بگذار آنها در بیهودگی‌های خود فرو روند.

92این (قرآن) کتابی پربرکت است که ما آن را نازل کردیم – تصدیق‌کننده آنچه پیش از آن آمده است – تا با آن، ام‌القری (مکه) و هر که

در اطراف آن است را هشدار دهی.

کسانی که به آخرت ایمان دارند، به آن ایمان می‌آورند و بر نمازهای خود مواظبت می‌کنند.

93چه کسی ستمکارتر است از آنکه بر الله دروغ می‌بندد یا ادعا می‌کند: «به من وحی شده است!

» در حالی که چیزی به او وحی نشده است، یا آنکه ادعا می‌کند: «من می‌توانم همانند وحی الله را بیاورم!

» ای کاش می‌دیدی ستمکاران را هنگامی که در سختی‌های مرگ هستند، در حالی که فرشتگان دست‌هایشان را گشوده‌اند (و می‌گویند): «جان‌هایتان را بیرون کنید!

امروز به سزای عذابی خوارکننده مجازات می‌شوید به خاطر دروغ‌هایی که بر الله می‌بستید و به خاطر تکبری که در برابر آیات او داشتید!

»

94و اکنون تنها به سوی ما بازگشته‌اید، همانگونه که شما را بار اول آفریدیم، و آنچه را به شما داده بودیم، پشت سر گذاشته‌اید.

و ما بت‌هایتان را نمی‌بینیم – همان‌هایی که گمان می‌کردید شریک الله هستند – که از شما دفاع کنند.

تمام پیوندهای شما گسسته شده است، و آنچه (خدایانی) که می‌پنداشتید، شما را رها کرده‌اند.