یس
يٰس
یٰس

LEARNING POINTS
این سوره درباره ماهیت و هدف قرآن سخن میگوید.
نشانههای فراوانی در جهان برای اثبات قدرت آفرینش خداوند وجود دارد.
کسانی که روز قیامت را به تمسخر میگیرند، هنگامی که آن روز فرا رسد، در بهت فرو خواهند رفت.
به تبهکاران گفته میشود که به دلیل پیروی از شیطان، تردید در قرآن و شاعر خواندن پیامبر، محکوم به هلاکت هستند.
آنکه جهان را آفرید، به آسانی میتواند مخلوقی ساده مانند انسانها را دوباره زنده کند.

تلنگر بیداری
1یاسین 2به قرآن حکیم 3همانا تو از فرستادگان هستی 4بر صراط مستقیم 5فرو فرستادهای از [سوی] خدای توانای مهربان 6تا قومی را انذار کنی که پدرانشان انذار نشدند و از این رو غافلند. 7قول (عذاب) بر بیشترشان محقق شده است، پس هرگز ایمان نخواهند آورد. 8ما غلهایی بر گردنهایشان نهادهایم تا چانههایشان، پس سرهایشان به بالا کشیده شده است، 9و سدی پیش رویشان و سدی پشت سرشان قرار دادهایم و آنها را پوشاندهایم، پس نمیتوانند ببینند.
يسٓ 1وَٱلۡقُرۡءَانِ ٱلۡحَكِيمِ 2إِنَّكَ لَمِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ 3عَلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٖ 4تَنزِيلَ ٱلۡعَزِيزِ ٱلرَّحِيمِ 5لِتُنذِرَ قَوۡمٗا مَّآ أُنذِرَ ءَابَآؤُهُمۡ فَهُمۡ غَٰفِلُونَ 6لَقَدۡ حَقَّ ٱلۡقَوۡلُ عَلَىٰٓ أَكۡثَرِهِمۡ فَهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ 7إِنَّا جَعَلۡنَا فِيٓ أَعۡنَٰقِهِمۡ أَغۡلَٰلٗا فَهِيَ إِلَى ٱلۡأَذۡقَانِ فَهُم مُّقۡمَحُونَ 8وَجَعَلۡنَا مِنۢ بَيۡنِ أَيۡدِيهِمۡ سَدّٗا وَمِنۡ خَلۡفِهِمۡ سَدّٗا فَأَغۡشَيۡنَٰهُمۡ فَهُمۡ لَا يُبۡصِرُونَ9
چه کسی از تذکرات بهره میبرد؟
10بر ایشان یکسان است، چه بیمشان دهی و چه بیمشان ندهی، ایمان نمیآورند. 11تو تنها کسانی را میتوانی بیم دهی که از «ذکر» پیروی کنند و از خدای رحمان در نهان خشیت داشته باشند. پس او را به آمرزش و پاداشی گرانبها مژده ده. 12بیگمان این ماییم که مردگان را زنده میکنیم و آنچه را پیش فرستادهاند و آثارشان را مینویسیم. و هر چیزی را در کتابی روشن برشمردهایم. 13¹ «ذکر» نام دیگر قرآن است.
وَسَوَآءٌ عَلَيۡهِمۡ ءَأَنذَرۡتَهُمۡ أَمۡ لَمۡ تُنذِرۡهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ 10إِنَّمَا تُنذِرُ مَنِ ٱتَّبَعَ ٱلذِّكۡرَ وَخَشِيَ ٱلرَّحۡمَٰنَ بِٱلۡغَيۡبِۖ فَبَشِّرۡهُ بِمَغۡفِرَةٖ وَأَجۡرٖ كَرِيمٍ 11إِنَّا نَحۡنُ نُحۡيِ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَنَكۡتُبُ مَا قَدَّمُواْ وَءَاثَٰرَهُمۡۚ وَكُلَّ شَيۡءٍ أَحۡصَيۡنَٰهُ فِيٓ إِمَامٖ مُّبِينٖ 12وَٱضۡرِبۡ لَهُم مَّثَلًا أَصۡحَٰبَ ٱلۡقَرۡيَةِ إِذۡ جَآءَهَا ٱلۡمُرۡسَلُونَ13

BACKGROUND STORY
آیات زیر (۱۳-۳۲) به عنوان هشداری برای بتپرستان مکه نازل شدند تا به آنها نشان دهند که خداوند همیشه از پیامبرانش حمایت میکند. این داستان در انطاکیه (یا آنتیوخ، شهری باستانی در مرز سوریه و ترکیه امروزی) اتفاق افتاد. خداوند دو پیامبر را به سوی بتپرستان فرستاد، اما آنها به سرعت آنها را رد کردند. پس او پیامبر سومی را برای حمایت از آنها فرستاد. درست مانند مکیان، آن بتپرستان با پیامبران بحث کردند و از آنها خواستند که بروند، زیرا آنها برای شهرشان بدشانسی میآوردند. آنها حتی پیامبران را تهدید به قتل کردند. وقتی اوضاع بدتر شد، مردی از شهر آمد تا از پیامبران دفاع کند. (توسط امام ابن کثیر و امام قرطبی ثبت شده است)

WORDS OF WISDOM
همانطور که در دو بخش زیر میبینیم، آیات به زمان داستان، نام شهر، یا نامهای سه فرستاده و مردی که از آنها دفاع کرد، اشارهای نمیکنند. همین امر در مورد جوانان غار در سوره ۱۸، بیشتر مردم در داستان یوسف در سوره ۱۲، مؤمن ناشناس از آل فرعون در سوره ۴۰، و بسیاری دیگر در سراسر قرآن نیز صادق است. در عوض، تمرکز بر این است که چه چیزی میتوانید از داستان بیاموزید، و آن را برای هر قوم، زمان و مکانی معتبر میسازد. قرآن از شما میخواهد که تصویر کلی را ببینید و بخشی از داستان باشید. از خود بپرسید: اگر من در داستان سه فرستاده در سوره یس زندگی میکردم، آیا برای حقیقت قیام میکردم؟ اگر من در داستان جوانان غار زندگی میکردم، آیا برای ایمانم فداکاری میکردم؟ اگر من در داستان یوسف و برادرانش زندگی میکردم، جانب کدام یک را میگرفتم؟ اگر من در داستان نوح زندگی میکردم، آیا سوار کشتی میشدم؟ اگر من در داستان ایوب زندگی میکردم، آیا در بیماریاش از او مراقبت میکردم؟ اگر من در داستان موسی زندگی میکردم، آیا در برابر فرعون در کنار او میایستادم؟ اگر من در داستان محمد زندگی میکردم، برای حمایت از اسلام چه میکردم؟
سه رسول
13ای پیامبر، برایشان مَثَلِ اهلِ شهری را بیان کن، آنگاه که رسولان به سوی آنان آمدند. 14نخست، دو رسول به سوی آنها فرستادیم، اما آنها هر دو را تکذیب کردند. پس آن دو را با سومی تقویت کردیم و آنها گفتند: «ما به یقین به سوی شما فرستاده شدهایم.» 15اهلِ آن شهر پاسخ دادند: «شما جز بشری مانند ما نیستید و (خدای) رحمان چیزی نازل نکرده است. شما فقط دروغ میگویید!» 16رسولان گفتند: «پروردگار ما میداند که ما قطعاً به سوی شما فرستاده شدهایم.» 17«و بر ما جز ابلاغِ روشن نیست.» 18مردم گفتند: «ما شما را مایه شومی برای خود میدانیم. اگر دست برندارید، حتماً شما را سنگسار خواهیم کرد و عذاب دردناکی از ما به شما خواهد رسید.» 19رسولان گفتند: «شومی شما با خودتان است. آیا چون به شما تذکر داده شده، این سخن را میگویید؟ بلکه شما قومی اسرافکارید.»
وَٱضۡرِبۡ لَهُم مَّثَلًا أَصۡحَٰبَ ٱلۡقَرۡيَةِ إِذۡ جَآءَهَا ٱلۡمُرۡسَلُونَ 13إِذۡ أَرۡسَلۡنَآ إِلَيۡهِمُ ٱثۡنَيۡنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزۡنَا بِثَالِثٖ فَقَالُوٓاْ إِنَّآ إِلَيۡكُم مُّرۡسَلُونَ 14قَالُواْ مَآ أَنتُمۡ إِلَّا بَشَرٞ مِّثۡلُنَا وَمَآ أَنزَلَ ٱلرَّحۡمَٰنُ مِن شَيۡءٍ إِنۡ أَنتُمۡ إِلَّا تَكۡذِبُونَ 15قَالُواْ رَبُّنَا يَعۡلَمُ إِنَّآ إِلَيۡكُمۡ لَمُرۡسَلُونَ 16وَمَا عَلَيۡنَآ إِلَّا ٱلۡبَلَٰغُ ٱلۡمُبِينُ 17قَالُوٓاْ إِنَّا تَطَيَّرۡنَا بِكُمۡۖ لَئِن لَّمۡ تَنتَهُواْ لَنَرۡجُمَنَّكُمۡ وَلَيَمَسَّنَّكُم مِّنَّا عَذَابٌ أَلِيمٞ 18قَالُواْ طَٰٓئِرُكُم مَّعَكُمۡ أَئِن ذُكِّرۡتُمۚ بَلۡ أَنتُمۡ قَوۡمٞ مُّسۡرِفُونَ19

BACKGROUND STORY
آیات ۲۰ تا ۲۷ به مردی (به نام حبیب نجار) اشاره دارند که سالها به بیماری پوستی مبتلا بود. او برای مدت طولانی از بتها درخواست شفا میکرد، اما آن بتهای ناتوان نه میتوانستند دعاهای او را بشنوند و نه اصلاً کمکی به او کنند. یک روز، او سخنان سه پیامبر را شنید و از آنچه گفتند خوشش آمد. به آنها گفت که آماده است از آنها پیروی کند، اما به نشانهای نیاز دارد. پس آنها برای او دعا کردند و بیماری پوستی او در همان لحظه شفا یافت. ایمانش قویتر شد و برای تأمین معاش خانوادهاش و کمک به نیازمندان کار میکرد. سرانجام، بتپرستان از دست سه پیامبر به ستوه آمدند و تصمیم گرفتند آنها را بکشند. وقتی خبر به او در انتهای شهر رسید، شتابان برای دفاع از آنها رفت. او از مردمش التماس کرد که از پیامبران پیروی کنند و الله را بپرستند، نه آن بتهای بیارزش را. اما مردمش از شنیدن نصیحت او چندان خوشحال نشدند، پس او را تا حد مرگ کتک زدند. وقتی به او گفته شد که وارد بهشت شود، آرزو کرد که مردمش ببینند چگونه الله او را در آخرت گرامی داشته است. پس الله داستان او را برای ما بازگو کرد. (به روایت امام قرطبی)

WORDS OF WISDOM
همانطور که اشاره کردیم، نامهای سه پیامبر و مردی که از آنها حمایت کرد، ذکر نشده است. اما آنها میراث بزرگی از خود به جای گذاشتند و تلاش سختشان در این سوره گرامی داشته شده است. برای اینکه میراث خوبی از خود به جای بگذارید، لازم نیست مشهور باشید. برای دستیابی به موفقیت در زندگی، لازم نیست سه میلیون دنبالکننده در شبکههای اجتماعی داشته باشید. یک دوست خوب در زندگی واقعی بهتر از هزار دوست مجازی است. برخی افراد آنقدر تشنه توجه هستند که هر کاری میکنند - حتی اگر احمقانه، بیمعنی یا حتی مضر باشد. روزی - ممکن است یک ماه یا پنجاه سال دیگر باشد - ما این دنیا را ترک خواهیم کرد و به زندگی بعدی (آخرت) خواهیم رفت. تنها چیزی که در آنجا به ما سود میرساند، اعمال نیک ماست، نه تعداد اشتراکگذاریها یا لایکهایی که در شبکههای اجتماعی گرفتیم.
ایستادگی برای حق
20و مردی شتابان از دورترین نقطه شهر آمد. گفت: «ای قوم من! از پیامبران پیروی کنید.» 21از کسانی پیروی کنید که از شما مزدی نمیخواهند و خود هدایتیافتهاند. 22و چرا پرستش نکنم آن کس را که مرا آفرید، و همه شما به سوی او بازگردانده میشوید؟ 23چگونه به جای او معبودانی دیگر برگزینم که به هیچ وجه نمیتوانند از من دفاع کنند و اگر رحمان بخواهد به من گزندی برساند، نمیتوانند مرا نجات دهند؟ 24آنگاه من در گمراهی آشکار خواهم بود. 25من به پروردگار شما ایمان آوردهام، پس به من گوش فرا دهید. 26اما او را کشتند، آنگاه فرشتگان به او گفتند: «وارد بهشت شو!» او گفت: «ای کاش قومم میدانستند...» 27...که پروردگارم مرا آمرزیده است و مرا از مقرّبان قرار داده است.»
وَجَآءَ مِنۡ أَقۡصَا ٱلۡمَدِينَةِ رَجُلٞ يَسۡعَىٰ قَالَ يَٰقَوۡمِ ٱتَّبِعُواْ ٱلۡمُرۡسَلِينَ 20ٱتَّبِعُواْ مَن لَّا يَسَۡٔلُكُمۡ أَجۡرٗا وَهُم مُّهۡتَدُونَ 21وَمَا لِيَ لَآ أَعۡبُدُ ٱلَّذِي فَطَرَنِي وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ 22ءَأَتَّخِذُ مِن دُونِهِۦٓ ءَالِهَةً إِن يُرِدۡنِ ٱلرَّحۡمَٰنُ بِضُرّٖ لَّا تُغۡنِ عَنِّي شَفَٰعَتُهُمۡ شَيۡٔٗا وَلَا يُنقِذُونِ 23إِنِّيٓ إِذٗا لَّفِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٍ 24إِنِّيٓ ءَامَنتُ بِرَبِّكُمۡ فَٱسۡمَعُونِ 25قِيلَ ٱدۡخُلِ ٱلۡجَنَّةَۖ قَالَ يَٰلَيۡتَ قَوۡمِي يَعۡلَمُونَ 26بِمَا غَفَرَ لِي رَبِّي وَجَعَلَنِي مِنَ ٱلۡمُكۡرَمِينَ27
بدکاران هلاک شدند
28ما بعد از او هیچ لشکری از آسمان بر قومش نازل نکردیم، و نیازی به آن نداشتیم. 29تنها یک صیحه مهیب کافی بود و آنها در دم جان باختند. 30ای دریغ بر بندگان! هیچ پیامبری به سوی آنها نیامد مگر اینکه او را استهزا کردند. 31آیا منکران ندیدهاند که چه بسیار اقوامی را پیش از آنها هلاک کردیم که هرگز به این دنیا بازنگشتند؟ 32اما سرانجام همه آنها نزد ما حاضر خواهند شد.
۞ وَمَآ أَنزَلۡنَا عَلَىٰ قَوۡمِهِۦ مِنۢ بَعۡدِهِۦ مِن جُندٖ مِّنَ ٱلسَّمَآءِ وَمَا كُنَّا مُنزِلِينَ 28إِن كَانَتۡ إِلَّا صَيۡحَةٗ وَٰحِدَةٗ فَإِذَا هُمۡ خَٰمِدُونَ 29يَٰحَسۡرَةً عَلَى ٱلۡعِبَادِۚ مَا يَأۡتِيهِم مِّن رَّسُولٍ إِلَّا كَانُواْ بِهِۦ يَسۡتَهۡزِءُونَ 30أَلَمۡ يَرَوۡاْ كَمۡ أَهۡلَكۡنَا قَبۡلَهُم مِّنَ ٱلۡقُرُونِ أَنَّهُمۡ إِلَيۡهِمۡ لَا يَرۡجِعُونَ 31وَإِن كُلّٞ لَّمَّا جَمِيعٞ لَّدَيۡنَا مُحۡضَرُونَ32
نشانه های خدا (۱) زمین
33و نشانه ای برای آنها زمین مرده است که ما آن را زنده کردیم و از آن غله بیرون آوردیم تا از آن بخورند. 34و در آن باغهایی از نخل و انگور قرار دادیم و در آن چشمهها جاری ساختیم. 35تا از میوه آن بخورند، که دسترنج خودشان نیست. آیا پس شکر نمیکنند؟ 36پاک و منزه است آنکه همه زوجها را آفرید، از آنچه زمین میرویاند و از خودشان و از آنچه نمیدانند!
وَءَايَةٞ لَّهُمُ ٱلۡأَرۡضُ ٱلۡمَيۡتَةُ أَحۡيَيۡنَٰهَا وَأَخۡرَجۡنَا مِنۡهَا حَبّٗا فَمِنۡهُ يَأۡكُلُونَ 33وَجَعَلۡنَا فِيهَا جَنَّٰتٖ مِّن نَّخِيلٖ وَأَعۡنَٰبٖ وَفَجَّرۡنَا فِيهَا مِنَ ٱلۡعُيُونِ 34لِيَأۡكُلُواْ مِن ثَمَرِهِۦ وَمَا عَمِلَتۡهُ أَيۡدِيهِمۡۚ أَفَلَا يَشۡكُرُونَ 35سُبۡحَٰنَ ٱلَّذِي خَلَقَ ٱلۡأَزۡوَٰجَ كُلَّهَا مِمَّا تُنۢبِتُ ٱلۡأَرۡضُ وَمِنۡ أَنفُسِهِمۡ وَمِمَّا لَا يَعۡلَمُونَ36

آیات الهی ۲) روز و شب
37و آیتی (دیگر) برای آنها شب است که روز را از آن برمیگیریم، پس ناگهان در تاریکی فرو میروند. 38و خورشید در مدار خود روان است. این تقدیر (خدای) عزیز علیم است. 39و ماه را منزلگاههایی مقرر کردیم تا چون شاخه کهنه و خمیده نخل بازگردد. 40نه خورشید را سزاست که به ماه برسد و نه شب بر روز پیشی گیرد. و هر یک در مداری شناورند.
وَءَايَةٞ لَّهُمُ ٱلَّيۡلُ نَسۡلَخُ مِنۡهُ ٱلنَّهَارَ فَإِذَا هُم مُّظۡلِمُونَ 37وَٱلشَّمۡسُ تَجۡرِي لِمُسۡتَقَرّٖ لَّهَاۚ ذَٰلِكَ تَقۡدِيرُ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡعَلِيمِ 38وَٱلۡقَمَرَ قَدَّرۡنَٰهُ مَنَازِلَ حَتَّىٰ عَادَ كَٱلۡعُرۡجُونِ ٱلۡقَدِيمِ 39لَا ٱلشَّمۡسُ يَنۢبَغِي لَهَآ أَن تُدۡرِكَ ٱلۡقَمَرَ وَلَا ٱلَّيۡلُ سَابِقُ ٱلنَّهَارِۚ وَكُلّٞ فِي فَلَكٖ يَسۡبَحُونَ40

آیات الله ۳) رحمت در دریا
41و آیه ای دیگر برای آنان این است که ما نیاکانشان را با نوح در کشتی مملو حمل کردیم، 42و برایشان همانند آن، وسایلی آفریدیم که بر آن سوار شوند. 43و اگر می خواستیم، آنان را غرق می کردیم؛ پس هیچ فریادرسی برایشان نبود و نجات نمی یافتند- 44مگر به رحمتی از جانب ما، تا مدتی معین از زندگی بهره مند گردند.
وَءَايَةٞ لَّهُمۡ أَنَّا حَمَلۡنَا ذُرِّيَّتَهُمۡ فِي ٱلۡفُلۡكِ ٱلۡمَشۡحُونِ 41وَخَلَقۡنَا لَهُم مِّن مِّثۡلِهِۦ مَا يَرۡكَبُونَ 42وَإِن نَّشَأۡ نُغۡرِقۡهُمۡ فَلَا صَرِيخَ لَهُمۡ وَلَا هُمۡ يُنقَذُونَ 43إِلَّا رَحۡمَةٗ مِّنَّا وَمَتَٰعًا إِلَىٰ حِينٖ44
نگرش بتپرستان
45باز هم روی برمیگردانند هنگامی که به آنها گفته میشود: «به آنچه پیش روی شماست (در آخرت) و آنچه پشت سر شماست (از امتهای هلاکشده) بنگرید تا مورد رحمت قرار گیرید.» 46و هرگاه آیهای از آیات پروردگارشان به آنها رسد، از آن روی برمیگردانند. 47و چون به آنها گفته شود: «از آنچه خداوند به شما روزی داده است، انفاق کنید»، کافران به مؤمنان میگویند: «آیا ما به کسانی غذا بدهیم که اگر خدا میخواست، خودش به آنها غذا میداد؟ شما در گمراهی آشکاری هستید!»
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ ٱتَّقُواْ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيكُمۡ وَمَا خَلۡفَكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تُرۡحَمُونَ 45وَمَا تَأۡتِيهِم مِّنۡ ءَايَةٖ مِّنۡ ءَايَٰتِ رَبِّهِمۡ إِلَّا كَانُواْ عَنۡهَا مُعۡرِضِينَ 46وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ أَنفِقُواْ مِمَّا رَزَقَكُمُ ٱللَّهُ قَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لِلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنُطۡعِمُ مَن لَّوۡ يَشَآءُ ٱللَّهُ أَطۡعَمَهُۥٓ إِنۡ أَنتُمۡ إِلَّا فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ47
دیگر دیر است برای منکران
48و از مؤمنان میپرسند: «این وعید کی فرا میرسد، اگر راست میگویید؟» 49آنان جز در انتظار یک صیحه نیستند که آنان را در حالی که مشغول ستیز و جدال عبث هستند، در بر گیرد. 50پس نتوانند وصیتی کنند و نه به سوی اهل خود بازگردند. 51و در صور بار دیگر دمیده شود، پس ناگاه آنان از قبرها به سوی پروردگارشان میشتابند. 52میگویند: «وای بر ما! چه کسی ما را از مرقد (خوابگاه) مان برانگیخت؟ این همان است که (خدای) رحمان به ما وعده داده بود و پیامبران راست گفتند!» 53و تنها یک صیحه است، آنگاه بیدرنگ همگی نزد ما حاضر خواهند شد. 54در آن روز به هیچ نفسی هیچ ستمی نخواهد شد، و جز آنچه میکردید به شما جزا داده نخواهد شد.
وَيَقُولُونَ مَتَىٰ هَٰذَا ٱلۡوَعۡدُ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ 48مَا يَنظُرُونَ إِلَّا صَيۡحَةٗ وَٰحِدَةٗ تَأۡخُذُهُمۡ وَهُمۡ يَخِصِّمُونَ 49فَلَا يَسۡتَطِيعُونَ تَوۡصِيَةٗ وَلَآ إِلَىٰٓ أَهۡلِهِمۡ يَرۡجِعُونَ 50وَنُفِخَ فِي ٱلصُّورِ فَإِذَا هُم مِّنَ ٱلۡأَجۡدَاثِ إِلَىٰ رَبِّهِمۡ يَنسِلُونَ 51قَالُواْ يَٰوَيۡلَنَا مَنۢ بَعَثَنَا مِن مَّرۡقَدِنَاۜۗ هَٰذَا مَا وَعَدَ ٱلرَّحۡمَٰنُ وَصَدَقَ ٱلۡمُرۡسَلُونَ 52إِن كَانَتۡ إِلَّا صَيۡحَةٗ وَٰحِدَةٗ فَإِذَا هُمۡ جَمِيعٞ لَّدَيۡنَا مُحۡضَرُونَ 53فَٱلۡيَوۡمَ لَا تُظۡلَمُ نَفۡسٞ شَيۡٔٗا وَلَا تُجۡزَوۡنَ إِلَّا مَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ54
پاداش مؤمنان
55بیگمان در آن روز بهشتیان سرگرم خوشی خواهند بود. 56آنها و همسرانشان در سایههایی دلپذیر، بر تختهای آراسته تکیه زدهاند. 57در آنجا برایشان میوهها و هر چه بخواهند هست. 58و سلامی، سخنی از پروردگار مهربان.
إِنَّ أَصۡحَٰبَ ٱلۡجَنَّةِ ٱلۡيَوۡمَ فِي شُغُلٖ فَٰكِهُونَ 55هُمۡ وَأَزۡوَٰجُهُمۡ فِي ظِلَٰلٍ عَلَى ٱلۡأَرَآئِكِ مُتَّكُِٔونَ 56لَهُمۡ فِيهَا فَٰكِهَةٞ وَلَهُم مَّا يَدَّعُونَ 57سَلَٰمٞ قَوۡلٗا مِّن رَّبّٖ رَّحِيمٖ58
عذاب کافران
59به کافران گفته میشود: «ای پلیدان، امروز از مؤمنان فاصله بگیرید!» 60آیا به شما نگفتم، ای بنیآدم، که از شیطان پیروی نکنید، زیرا او دشمن آشکار شماست؟ 61بلکه تنها مرا عبادت کنید؟ این است صراط مستقیم. 62و او بسیاری از شما را گمراه کرد. آیا تعقل نمیکردید؟ 63این همان جهنمی است که از آن بیم داده شده بودید. 64امروز به سبب کفرتان در آن بسوزید. 65امروز بر دهانهایشان مهر مینهیم و دستهایشان با ما سخن میگویند و پاهایشان به آنچه میکردند گواهی میدهند.
وَٱمۡتَٰزُواْ ٱلۡيَوۡمَ أَيُّهَا ٱلۡمُجۡرِمُونَ 59أَلَمۡ أَعۡهَدۡ إِلَيۡكُمۡ يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ أَن لَّا تَعۡبُدُواْ ٱلشَّيۡطَٰنَۖ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٞ 60وَأَنِ ٱعۡبُدُونِيۚ هَٰذَا صِرَٰطٞ مُّسۡتَقِيمٞ 61وَلَقَدۡ أَضَلَّ مِنكُمۡ جِبِلّٗا كَثِيرًاۖ أَفَلَمۡ تَكُونُواْ تَعۡقِلُونَ 62هَٰذِهِۦ جَهَنَّمُ ٱلَّتِي كُنتُمۡ تُوعَدُونَ 63ٱصۡلَوۡهَا ٱلۡيَوۡمَ بِمَا كُنتُمۡ تَكۡفُرُونَ 64ٱلۡيَوۡمَ نَخۡتِمُ عَلَىٰٓ أَفۡوَٰهِهِمۡ وَتُكَلِّمُنَآ أَيۡدِيهِمۡ وَتَشۡهَدُ أَرۡجُلُهُم بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ65
قدرت الله بر منکران
66و اگر میخواستیم، به آسانی چشمانشان را محو میکردیم تا در یافتن راه سرگردان شوند؛ پس چگونه میدیدند؟ 67و اگر میخواستیم، آنها را در جای خود مسخ میکردیم تا نه توان رفتن به جلو داشته باشند و نه بازگشتن. 68و هر که را عمر دراز دهیم، او را در آفرینش به قهقرا میبریم. آیا پس از این نمیاندیشند؟ 69¹ انسان در ضعف آفریده شد، سپس به قوت رسید و آنگاه به پیری و ضعف بازگشت. (روم: ۵۴)
وَلَوۡ نَشَآءُ لَطَمَسۡنَا عَلَىٰٓ أَعۡيُنِهِمۡ فَٱسۡتَبَقُواْ ٱلصِّرَٰطَ فَأَنَّىٰ يُبۡصِرُونَ 66وَلَوۡ نَشَآءُ لَمَسَخۡنَٰهُمۡ عَلَىٰ مَكَانَتِهِمۡ فَمَا ٱسۡتَطَٰعُواْ مُضِيّٗا وَلَا يَرۡجِعُونَ 67وَمَن نُّعَمِّرۡهُ نُنَكِّسۡهُ فِي ٱلۡخَلۡقِۚ أَفَلَا يَعۡقِلُونَ 68وَمَا عَلَّمۡنَٰهُ ٱلشِّعۡرَ وَمَا يَنۢبَغِي لَهُۥٓۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا ذِكۡرٞ وَقُرۡءَانٞ مُّبِينٞ69
پیامبر شاعر نیست
69ما به او شعر نیاموختهایم و برای او سزاوار نیست. این (کتاب) جز یادآوری و قرآنی روشنگر نیست. 70تا هر که را زنده است بیم دهد، و فرمان (عذاب) بر کافران محقق گردد.
وَمَا عَلَّمۡنَٰهُ ٱلشِّعۡرَ وَمَا يَنۢبَغِي لَهُۥٓۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا ذِكۡرٞ وَقُرۡءَانٞ مُّبِينٞ 69لِّيُنذِرَ مَن كَانَ حَيّٗا وَيَحِقَّ ٱلۡقَوۡلُ عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ70
آیات الله ۴) حیوانات مزرعه
71آیا نمیبینند که ما برایشان -با دستان خودمان- چهارپایانی آفریدیم تا مسخرشان باشند؟ 72و ما این چهارپایان را مسخر آنان کردیم تا بر برخی از آنها سوار شوند و از برخی دیگر بخورند. 73و از آنها منافع و آشامیدنیهای دیگری میبرند. آیا پس شکر نمیکنند؟ 74¹ یعنی تماماً به دست خودمان، بدون یاری از دیگری.
أَوَ لَمۡ يَرَوۡاْ أَنَّا خَلَقۡنَا لَهُم مِّمَّا عَمِلَتۡ أَيۡدِينَآ أَنۡعَٰمٗا فَهُمۡ لَهَا مَٰلِكُونَ 71وَذَلَّلۡنَٰهَا لَهُمۡ فَمِنۡهَا رَكُوبُهُمۡ وَمِنۡهَا يَأۡكُلُونَ 72وَلَهُمۡ فِيهَا مَنَٰفِعُ وَمَشَارِبُۚ أَفَلَا يَشۡكُرُونَ 73وَٱتَّخَذُواْ مِن دُونِ ٱللَّهِ ءَالِهَةٗ لَّعَلَّهُمۡ يُنصَرُونَ74
ناسپاسان و منکران
74و با این حال، به جای الله، معبودان دیگری را برگزیدهاند به این امید که در روز قیامت یاری شوند. 75آنها نمیتوانند یاریشان کنند، در حالی که اینان همیشه برایشان لشکری آمادهاند. 76پس سخنانشان تو را اندوهگین نسازد ای پیامبر: همانا ما کاملاً میدانیم آنچه را پنهان میکنند و آنچه را آشکار میسازند. 77یعنی به خاطر سخنان باطلی که درباره تو، قرآن، و معاد میگویند، اندوهگین مشو.
وَٱتَّخَذُواْ مِن دُونِ ٱللَّهِ ءَالِهَةٗ لَّعَلَّهُمۡ يُنصَرُونَ 74لَا يَسۡتَطِيعُونَ نَصۡرَهُمۡ وَهُمۡ لَهُمۡ جُندٞ مُّحۡضَرُونَ 75فَلَا يَحۡزُنكَ قَوۡلُهُمۡۘ إِنَّا نَعۡلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعۡلِنُونَ 76أَوَ لَمۡ يَرَ ٱلۡإِنسَٰنُ أَنَّا خَلَقۡنَٰهُ مِن نُّطۡفَةٖ فَإِذَا هُوَ خَصِيمٞ مُّبِينٞ77

BACKGROUND STORY
یک بتپرست به نام ابی بن خلف، از بزرگترین دشمنان اسلام بود. روزی او با استخوانهای پوسیده نزد پیامبر آمد. سپس آن استخوانها را خرد کرد و شروع به تمسخر پیامبر کرد و گفت: «عجب! آیا ادعا میکنی که خداوند این استخوانهای پوسیده را دوباره زنده خواهد کرد؟» پیامبر پاسخ داد: «قطعاً! او آنها را زنده خواهد کرد، و سپس تو را از مردگان برخواهد خیزاند و به آتش خواهد افکند.» از این رو، آیات ۷۷ تا ۸۳ نازل شد. (این روایت را امام ابن کثیر و امام قرطبی نقل کردهاند.)


WORDS OF WISDOM
بتپرستان باور به زندگی پس از مرگ برایشان دشوار بود. پس، در این سوره، خداوند به آنها میفرماید: اگر او میتواند جهان را هستی بخشد، اگر او میتواند گیاهان را از زمین مرده بیرون آورد، اگر او میتواند درختان را از دانههای خشک برویاند، اگر او میتواند میوهها را از درختان پدید آورد، اگر او میتواند شیر را از حیوانات بیرون آورد، اگر او میتواند روز را از شب بیرون آورد، پس او به آسانی میتواند مردگان را برای روز جزا زنده کند.

الله قادر است همه را برانگیزد.
77آیا انسان نمیبیند که ما او را از نطفهای آفریدیم و اکنون او آشکارا دشمنی میکند؟ 78و با ما مجادله میکنند، در حالی که آفرینش خود را فراموش کردهاند و میگویند: «چه کسی میتواند استخوانهای پوسیده را زنده کند؟» 79بگو: «همان کسی آنها را زنده میکند که نخستین بار آنها را آفرید، و او به هر آفرینشی داناست.» 80«اوست که برای شما از درختان سبز آتش قرار داده، و ناگهان شما از آنها آتش میافروزید!» 81«آیا آن کس که آسمانها و زمین را آفرید، نمیتواند انسانها را زنده کند؟ آری، او قادر است! و او آفریننده داناست.» 82هنگامی که او چیزی را اراده کند، تنها کافی است به آن بگوید: «باش!» پس میشود. 83پس منزه است آنکه ملکوت هر چیز در دست اوست، و به سوی او بازگردانده میشوید.
أَوَ لَمۡ يَرَ ٱلۡإِنسَٰنُ أَنَّا خَلَقۡنَٰهُ مِن نُّطۡفَةٖ فَإِذَا هُوَ خَصِيمٞ مُّبِينٞ 77وَضَرَبَ لَنَا مَثَلٗا وَنَسِيَ خَلۡقَهُۥۖ قَالَ مَن يُحۡيِ ٱلۡعِظَٰمَ وَهِيَ رَمِيمٞ 78قُلۡ يُحۡيِيهَا ٱلَّذِيٓ أَنشَأَهَآ أَوَّلَ مَرَّةٖۖ وَهُوَ بِكُلِّ خَلۡقٍ عَلِيمٌ 79ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُم مِّنَ ٱلشَّجَرِ ٱلۡأَخۡضَرِ نَارٗا فَإِذَآ أَنتُم مِّنۡهُ تُوقِدُونَ 80أَوَ لَيۡسَ ٱلَّذِي خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ بِقَٰدِرٍ عَلَىٰٓ أَن يَخۡلُقَ مِثۡلَهُمۚ بَلَىٰ وَهُوَ ٱلۡخَلَّٰقُ ٱلۡعَلِيمُ 81إِنَّمَآ أَمۡرُهُۥٓ إِذَآ أَرَادَ شَيًۡٔا أَن يَقُولَ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ 82فَسُبۡحَٰنَ ٱلَّذِي بِيَدِهِۦ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيۡءٖ وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ83