Jaskinia

1Chwała Allahowi, Który objawił Księgę swojemu słudze, nie dopuszczając w niej żadnej krzywizny, 2prostą, aby ostrzec o straszliwej karze od Niego niewierzących i aby obwieścić radosną wieść wierzącym, którzy czynią dobro, że czeka ich wspaniała nagroda, 3w której pozostaną na zawsze; 4i aby ostrzec tych, którzy twierdzą, że Allah ma dzieci. 5Oni nie mają o tym żadnej wiedzy, ani ich ojcowie. Jakże straszne jest to słowo, które wychodzi z ich ust! Mówią tylko kłamstwa.

6Czyżbyś miał się zadręczyć na śmierć, bo oni nie wierzą w to przesłanie? 7Wszystko, co umieściliśmy na ziemi, jest jej ozdobą, aby wypróbować, który z nich jest najlepszy w czynach. 8Lecz w końcu My obrócimy wszystko, co jest na niej, w płaską ziemię.

9Czy sądzisz, o Proroku, że ludzie jaskini i tablica, która zawierała ich historię, były jedynymi cudami Naszych znaków? 10Wspomnij, kiedy ci młodzieńcy schronili się w jaskini i powiedzieli: „O Panie nasz! Obdarz nas Swoim miłosierdziem i wskaż nam dobre wyjście z tej trudności.” 11Więc My uśpiliśmy ich głębokim snem w jaskini na wiele lat, 12następnie My ich obudziliśmy, aby pokazać, która z dwóch grup lepiej oszacuje, jak długo pozostali.

13Opowiadamy ci, 'O Proroku', ich historię w całej prawdzie. Byli to młodzieńcy, którzy prawdziwie wierzyli w swojego Pana, i My dodaliśmy im przewodnictwa. 14I My umocniliśmy ich serca, kiedy powstali i oświadczyli: 'Nasz Pan jest Panem niebios i ziemi. Nigdy nie będziemy wzywać żadnego boga poza Nim, bo wtedy z pewnością mówilibyśmy nikczemne kłamstwo.' 15Wtedy rzekli do siebie: 'Ci nasi ludzie wzięli sobie bogów zamiast Niego. Dlaczego nie przyniosą jasnego dowodu co do nich? Kto zatem czyni większą niesprawiedliwość niż ci, którzy wymyślają kłamstwa przeciwko Allahowi?' 16Skoro już oddzieliliście się od nich i od tego, co czczą poza Allahem, schrońcie się w jaskini. Wasz Pan rozciągnie na was Swoje miłosierdzie i zatroszczy się o was w tej trudności.

17I ujrzałbyś słońce, gdy wschodziło, uchylające się od ich jaskini na prawo, a gdy zachodziło, oddalające się od nich na lewo, podczas gdy oni leżeli w jej otwartej przestrzeni. To jest jeden ze znaków Allaha. Kogo Allah prowadzi, ten jest prawdziwie prowadzony. Lecz dla tego, kogo On pozostawia w błędzie, nie znajdziesz żadnego przewodnika, który by mu wskazał drogę. 18I sądziłbyś, że oni czuwają, choć spali. My obracaliśmy ich, na prawo i na lewo, podczas gdy ich pies wyciągał swoje przednie łapy przy wejściu. Gdybyś na nich spojrzał, z pewnością uciekłbyś od nich, przepełniony przerażeniem.

19I tak ich obudziliśmy, aby wzajemnie się pytali. Jeden z nich zapytał: „Jak długo spaliście?” Niektórzy odpowiedzieli: „Może dzień” lub „Część dnia”. Powiedzieli sobie: „Wasz Pan wie najlepiej, jak długo pozostawaliście. Wyślijcie więc jednego z was z tymi srebrnymi monetami do miasta, niech znajdzie dobre, czyste jedzenie i przyniesie wam coś do zjedzenia. Niech będzie bardzo ostrożny i niech nie zwraca na was uwagi.” 20Jeśli dowiedzą się o was, z pewnością ukamienują was albo zmuszą was do powrotu do ich wiary, a wtedy nigdy nie osiągniecie sukcesu.

21I tak ich odkryliśmy, aby ich lud wiedział, że obietnica Allaha o wskrzeszeniu jest prawdą i że nie ma wątpliwości co do Godziny. Później, kiedy ludzie spierali się między sobą co do sprawy młodzieńców, niektórzy powiedzieli: „Zbudujcie nad nimi budowlę. Ich Pan wie o nich najlepiej.” Ci, którzy zwyciężyli w ich sprawie, powiedzieli: „Zbudujemy tutaj miejsce kultu.”

22Niektórzy powiedzą: „Było ich trzech, a ich pies był czwartym”; inni powiedzą: „Było ich pięciu, a ich pies był szóstym” – tylko zgadując. A jeszcze inni powiedzą: „Było ich siedmiu, a ich pies był ósmym”. Powiedz: „O Proroku, Mój Pan najlepiej zna ich dokładną liczbę: tylko nieliczni to wiedzą”. Więc nie spieraj się o nich, chyba że na podstawie pewnej wiedzy, ani nie pytaj o nich nikogo spośród tych, którzy się spierają.

23Jeśli masz zamiar coś zrobić, nie mów: 'Na pewno zrobię to jutro' 24nie dodając: 'In-sza-Allah'. Ale jeśli zapomnisz, wtedy wspomnij swojego Pana i powiedz: 'Ufam, że mój Pan poprowadzi mnie bliżej tego, co słuszne.'

25Pozostali w swojej jaskini przez trzysta lat i dziewięć. 26Powiedz: „O Proroku, Allah najlepiej wie, jak długo przebywali. Wiedza o tym, co ukryte w niebiosach i na ziemi, należy wyłącznie do Niego. Jakże doskonale On słyszy i widzi! Nie mają oni żadnego opiekuna poza Nim, i On nie dzieli swojego rozkazu z nikim”.

27Recytuj to, co zostało ci objawione z Księgi twojego Pana. Nikt nie może zmienić Jego Słów. I nigdy nie znajdziesz żadnego schronienia poza Nim. 28Trwaj cierpliwie z tymi, którzy wzywają swojego Pana rankiem i wieczorem, pragnąc Jego oblicza. Nie odrywaj od nich swoich oczu, pragnąc ozdoby życia doczesnego. I nie bądź posłuszny tym, których serca uczyniliśmy nieuważnymi na Nasze wspomnienie, którzy idą za swoimi namiętnościami i których sprawa jest przesadna.

29I powiedz: O Proroku! To jest prawda od twojego Pana. Kto chce, niech wierzy, a kto chce, niech nie wierzy. Zaprawdę, przygotowaliśmy dla niesprawiedliwych Ogień, którego ściany ich całkowicie ogarną. Kiedy będą wzywać pomocy, zostaną napojeni wodą jak roztopiony metal, która spali ich twarze. Jakże straszny napój! I jakże okropne miejsce spoczynku!

30A co do tych, którzy wierzą i czynią dobro, My nigdy nie zniweczymy nagrody tych, którzy doskonalą swoje czyny. 31Dla nich będą Ogrody Wieczności, pod którymi płyną rzeki. Tam będą ozdobieni bransoletami ze złota i ubrani w zielone szaty z cienkiego i bogatego jedwabiu, odpoczywając tam na ozdobnych łożach. Cóż za niesamowita nagroda! I jakże cudowne miejsce spoczynku!

32Przedstaw im, o Proroku, przykład dwóch ludzi. Jednemu z nich, niewierzącemu, daliśmy dwie winnice, które otoczyliśmy palmami daktylowymi i pomiędzy nimi umieściliśmy różne uprawy. 33Każdy ogród wydawał wszystkie swoje owoce, nigdy nie zawodząc. I sprawiliśmy, że rzeka płynęła pomiędzy nimi. 34I miał on także inne zasoby. Więc przechwalał się przed swoim biednym towarzyszem, rozmawiając z nim: „Mam o wiele więcej bogactwa i ludzi niż ty.” 35I wszedł do swojej posiadłości, krzywdząc swoją duszę, mówiąc: „Nie sądzę, aby cokolwiek mogło się stać z tą posiadłością”, 36„i nie sądzę, aby Godzina Sądu kiedykolwiek nadeszła. A jeśli w rzeczywistości zostanę zwrócony mojemu Panu, to z pewnością otrzymam coś o wiele lepszego niż to wszystko.”

37Odpowiedział mu jego wierzący towarzysz, rozmawiając z nim: „Jakże możesz zaprzeczać Temu, który stworzył cię z prochu, następnie z kropli nasienia, a potem uformował cię w mężczyznę?” 38Lecz ja: On jest Allahem, moim Panem, i nigdy nie będę dodawać nikogo do mojego Pana. 39Gdybyś tylko powiedział, wchodząc do swojej posiadłości: „To wszystko jest od Allaha! Nie ma mocy, jak tylko u Allaha!” Chociaż widzisz, że ja mam mniej bogactwa i dzieci niż ty, 40być może mój Pan da mi coś lepszego niż twój ogród i ześle na twój [ogród] piorun z nieba, przemieniając go w śliską pustynię, 41Albo jego woda zapadnie się w ziemię i wtedy nigdy nie będziesz mógł jej dosięgnąć.

42I rzeczywiście, cały jego plon został doszczętnie zniszczony. I oto on załamywał ręce nad tym wszystkim, co w to włożył. Gdy wszystko zostało zniszczone, zawołał: 'Ach, biada mi! Obych nigdy nie przypisywał nikomu równości z moim Panem!' 43Nie miał żadnej siły ludzkiej, aby mu pomóc przeciwko Allahowi, i nie mógł nawet pomóc samemu sobie. 44W tym czasie wsparcie pochodzi tylko od Allaha – Prawdziwego Pana. On jest najlepszy w nagrodzie i najlepszy w ostatecznym wyniku.

45I przedstaw im przykład życia doczesnego: jest ono jak roślinność ziemi, która rozkwita, gdy spadnie na nią deszcz, który My spuszczamy z nieba. Potem szybko kruszy się na kawałki, roznoszona przez wiatr. A Allah ma nad każdą rzeczą wszechmoc. 46Bogactwo i dzieci są ozdobą życia doczesnego, lecz trwałe dobre uczynki są o wiele lepsze u twojego Pana pod względem nagrody i nadziei.

47I pamiętajcie o Dniu, kiedy usuniemy góry, a wy ujrzycie ziemię obnażoną. I zgromadzimy całą ludzkość, nie pozostawiając nikogo. 48Zostaną przedstawieni przed twoim Panem w szeregach, i zostanie powiedziane grzesznikom: "Powróciliście do Nas sami, tak jak stworzyliśmy was za pierwszym razem, chociaż zawsze twierdziliście, że nigdy nie ustalimy dla was terminu powrotu." 49I księga czynów zostanie rozłożona, a ty ujrzysz grzeszników przerażonych tym, co jest w niej zapisane. Będą wołać: "O biada nam! Jesteśmy zgubieni! Cóż to za księga, która nie pomija żadnego grzechu, ani małego, ani dużego, bez jego zapisania?" Znajdą to, co uczynili, tuż przed sobą. A twój Pan nikogo nie skrzywdzi.

50I pamiętaj, kiedy powiedzieliśmy aniołom: „Pokłońcie się Adamowi!” Więc wszyscy się pokłonili – z wyjątkiem Iblisa, który był jednym z dżinnów, lecz sprzeciwił się rozkazowi swego Pana. Jakże więc możecie brać jego i jego potomstwo za opiekunów zamiast Mnie, skoro są waszymi wrogami? Jakże zły jest wybór tych, którzy czynią niesprawiedliwość! 51Nie wzywałem ich na świadków stworzenia niebios i ziemi, ani nawet ich własnego stworzenia. I nigdy nie wziąłbym zwodzicieli za pomocników. 52I „oczekuj” Dnia, kiedy On powie: „Wezwijcie tych ‘bożków’, których uważaliście za Moich partnerów.” Więc oni ich wezwą, lecz nie otrzymają żadnej odpowiedzi. I sprawimy, że wszyscy podzielą ten sam los. 53Niegodziwi zobaczą Ogień i uświadomią sobie, że do niego wpadną, i nie znajdą żadnej drogi, by go uniknąć.

54Z pewnością przedstawiliśmy w tym Koranie wszelkie przykłady dla ludzi, lecz człowiek jest ze wszystkiego najbardziej skłonny do spierania się. 55I nic nie powstrzymuje ludzi od uwierzenia, kiedy przychodzi do nich wskazówka, i od proszenia swego Pana o przebaczenie, oprócz ich żądania, by spotkał ich ten sam los, co dawnych odrzucających, albo by zobaczyli karę twarzą w twarz. 56My posyłamy posłańców jedynie, aby zwiastowali i ostrzegali. Lecz niewierzący spierają się za pomocą fałszu, aby przez to zniszczyć prawdę, i wyśmiewają Moje objawienia i ostrzeżenia. 57A kto jest bardziej niesprawiedliwy niż ci, którym przypomniano o objawieniach ich Pana, a potem odwracają się od nich i zapominają, co uczyniły ich własne ręce? Z pewnością nałożyliśmy zasłony na ich serca, aby nie zrozumieli tego Koranu, i zatkaliśmy ich uszy. I jeśli ty, o Proroku, wezwiesz ich do drogi prostej, nigdy nie zostaną poprowadzeni.

58Wasz Pan jest Pełen przebaczenia i miłosierdzia. Gdyby chciał ich ukarać natychmiast za to, co uczynili, przyspieszyłby ich karę. Lecz mają wyznaczony czas, przed którym nie będzie ucieczki. 59Oto są społeczności, które zniszczyliśmy, gdy trwali w czynieniu zła i wyznaczyliśmy czas na ich zniszczenie.

60I wspomnij, kiedy Musa powiedział do swojego sługi: „Nie zaprzestanę, aż dotrę do zbiegu dwóch mórz, nawet jeśli będę wędrował przez wieki.” 61Lecz kiedy dotarli do tego miejsca, zapomnieli o swojej solonej rybie, a ona obrała sobie drogę do morza, wymykając się. 62Kiedy oddalili się, powiedział do swojego sługi: „Przynieś nam nasz posiłek! Z pewnością zmęczyliśmy się dzisiejszą podróżą.” 63On odpowiedział: „Czy pamiętasz, kiedy odpoczywaliśmy przy skale? Wtedy właśnie zapomniałem o rybie. Nikt nie sprawił, że zapomniałem o tym wspomnieć, oprócz Szatana. A ryba w niewiarygodny sposób obrała sobie drogę do morza.” 64Musa odpowiedział: „To jest właśnie to, czego szukaliśmy:” Więc zawrócili, wracając po swoich śladach.

65Tam znaleźli jednego z Naszych sług, którego obdarzyliśmy miłosierdziem od Nas i którego nauczyliśmy wiedzy z Naszej strony. 66Musa powiedział mu: 'Czy mogę pójść za tobą, abyś nauczył mnie czegoś z tego, czego zostałeś nauczony o właściwym prowadzeniu?' 67On odpowiedział: 'Ty naprawdę nie zdołasz być ze mną cierpliwy.' 68I jak możesz być cierpliwy wobec tego, co jest poza twoją wiedzą?' 69Musa obiecał: 'Znajdziesz mnie cierpliwym, jeśli Bóg zechce, i nie sprzeciwię się żadnemu z twoich rozkazów.' 70Odpowiedział: „Jeśli więc pójdziesz za mną, nie pytaj mnie o nic, aż sam ci tego nie wyjaśnię”.

71Więc ruszyli dalej, aż wsiedli na statek, a człowiek zrobił w nim dziurę. Musa zaprotestował: „Czy uczyniłeś to, aby zatopić jego mieszkańców? Z pewnością uczyniłeś straszną rzecz!” 72On odpowiedział: „Czyż nie powiedziałem, że nie będziesz miał cierpliwości ze mną?” 73Musa powiedział: „Wybacz mi, że zapomniałem, i nie bądź dla mnie surowy.”

74Następnie ruszyli dalej, aż natknęli się na chłopca, i człowiek go zabił. Musa zaprotestował: 'Czy zabiłeś niewinną duszę, która nikogo nie zabiła? Z pewnością uczyniłeś straszną rzecz!' 75On odpowiedział: 'Czyż nie powiedziałem ci, że nie możesz mieć ze mną cierpliwości?' 76Musa powiedział: 'Jeśli kiedykolwiek po tym zapytam cię o cokolwiek, nie zatrzymuj mnie w swoim towarzystwie, ponieważ wtedy dałbym ci wystarczający pretekst.'

77Następnie ruszyli dalej, aż dotarli do mieszkańców pewnego miasta. Poprosili ich o jedzenie, lecz ci odmówili im go. Tam znaleźli mur gotowy do zawalenia, więc człowiek go naprawił. Musa zaprotestował: „Gdybyś chciał, mógłbyś zażądać za to zapłaty.” 78On odpowiedział: „To koniec, musimy się rozstać! Wyjaśnię ci teraz to, czego nie mogłeś cierpliwie znieść.”

79Co do statku, należał on do biednych ludzi pracujących na morzu. Chciałem go więc uszkodzić, ponieważ przed nimi był niegodziwy król, który siłą zabierał każdy dobry statek. 80A co do chłopca, jego rodzice byli prawdziwie wierzący, ale obawialiśmy się, że w przyszłości skłoni ich do niegodziwości i niewiary. 81Mieliśmy więc nadzieję, że ich Pan da im inne dziecko, bardziej wierne i troskliwe w jego miejsce. 82A co do muru, był on dla dwóch osieroconych chłopców w mieście, a pod murem był skarb, który do nich należał, a ich ojciec był dobrym człowiekiem. Twój Pan chciał więc, aby te dzieci dorosły i wykopały swój skarb, jako miłosierdzie od twojego Pana. Nie uczyniłem tego z własnej woli. To jest wyjaśnienie tego, czego nie mogłeś cierpliwie znieść.

83Pytają cię, O Proroku, o Zul-Karnajna. Powiedz: „Opowiem wam część jego historii.” 84My umocniliśmy go na ziemi i daliśmy mu możliwość działania we wszystkim.

85A więc podążał drogą, 86aż doszedł do miejsca zachodu słońca. Wydawało mu się, że zachodzi ono w źródle mętnej wody. Tam znalazł ludzi. Natchnęliśmy go: „O Zul-Karnajnie! Albo ich ukarz, albo potraktuj ich łagodnie.” 87Powiedział: „Co do tych, którzy czynią zło, to ukarzemy ich, a potem zostaną zwróceni swojemu Panu, który podda ich strasznej karze.” 88„A co do tych, którzy wierzą i czynią dobro, to będą mieli najlepszą nagrodę, i ułatwimy im ich sprawy.”

89Następnie podążył inną drogą. 90aż dotarł do miejsca wschodu słońca. Znalazł je wschodzące nad ludem, któremu nie daliśmy żadnej osłony przed nim. 91Tak to było. I My z całą pewnością wiedzieliśmy o nim wszystko.

92Następnie wyruszył trzecią drogą. 93aż dotarł do przesmyku między dwoma górami. Znalazł przed nimi lud, który z trudem rozumiał jego język. 94Błagali: „O Zul-Karnajnie! Jadżudż i Madżudż naprawdę sieją spustoszenie w całej ziemi. Czy możemy ci zapłacić, abyś zbudował mur między nami a nimi?” 95Odpowiedział: „To, co mój Pan mi zapewnił, jest o wiele lepsze. Ale pomóżcie mi zasobami, a zbuduję barierę między wami a nimi.” 96„Przynieście mi bloki żelaza!” Następnie, gdy wypełnił lukę między dwoma górami, powiedział: „Dmuchajcie!” Gdy żelazo rozgrzało się do czerwoności, powiedział: „Przynieście mi roztopioną miedź, abym wylał ją na to.” 97I tak wrogowie nie mogli się na nią wspiąć ani przez nią przekopać. 98On powiedział: „To jest miłosierdzie od mojego Pana. Lecz kiedy spełni się obietnica mojego Pana, On zrówna tę barierę z ziemią. A obietnica mojego Pana jest zawsze prawdziwa.” 99W tym Dniu pozwolimy im² roić się jedni na drugich. Później zostanie zadęty Róg, 13 i zbierzemy wszystkich razem.

100W tym Dniu ukażemy Dżahannam jawnie dla niewiernych, 101tych, którzy zamknęli oczy na Moje Napomnienie i nie mogli znieść słuchania prawdy. 102Czy ci, którzy nie wierzą, sądzą, że mogą sobie tak po prostu wziąć Moich wiernych sług za panów poza Mną? Zaprawdę, przygotowaliśmy Piekło jako gościnne przyjęcie dla niewiernych.

103Powiedz: „O Proroku! Czy mamy wam powiedzieć, kto będzie największymi przegranymi w czynach?” 104„To są ci, których wysiłki poszły na marne w życiu doczesnym, podczas gdy oni sądzą, że czynią dobro!” 105To są ci, którzy odrzucają znaki swojego Pana i spotkanie z Nim, czyniąc swoje czyny bezwartościowymi, dlatego nie nadamy ich czynom żadnej wagi w Dniu Sądu. 106To jest ich kara: Piekło, za niewiarę i wyśmiewanie Moich znaków i Moich posłańców.

107Zaprawdę, dla tych, którzy wierzą i czynią dobro, będą Ogrody Raju jako gościnne mieszkanie, 108gdzie będą przebywać na wieki, nie pragnąc nigdy żadnego innego miejsca.

109Powiedz, Proroku: „Gdyby ocean był atramentem dla Słów mojego Pana, z pewnością wyczerpałby się, zanim skończyłyby się Słowa mojego Pana, nawet gdybyśmy dodali do niego drugie tyle.”

110Powiedz, Proroku: „Jestem tylko człowiekiem podobnym do was, lecz zostało mi objawione, że wasz Bóg jest Jedynym Bogiem. Kto więc spodziewa się spotkania ze swoim Panem, niech czyni dobre dzieła i niech nie dodaje nikogo do kultu swojego Pana.”