واقعه
الوَاقِعَة
الواقِعَہ


LEARNING POINTS
این سوره بسیار شبیه به سوره قبلی است زیرا به نعمتهای خداوند و اینکه چگونه بسیاری از مردم از شکرگزاری او برای این نعمتها غافل میشوند، اشاره دارد.
یک مؤمن واقعی همیشه باید شکرگزار خداوند باشد.
نعمتهای خداوند گواه بر قدرت او در آفرینش و برانگیختن همه در روز قیامت است، زمانی که مردم به سه گروه تقسیم خواهند شد.

WORDS OF WISDOM
بسیاری از مردم در این دنیا به آنچه شایستهشان است نمیرسند. برخی از بدکاران مانند پادشاهان زندگی میکنند، و برخی از نیکوکاران تمام عمرشان رنج میبرند. در این دنیا، معمولاً خاشاک بر روی سطح دریا شناور است، در حالی که مرواریدها در اعماق آن مدفوناند. بر اساس آیه ۳ این سوره، یکی از عظمتهای روز قیامت این است که هر کس را در جایگاه واقعی خود قرار خواهد داد؛ اهل بهشت رفعت مقام مییابند، در حالی که اهل جهنم در اعماق دوزخ خوار و رسوا خواهند شد.

سه گروه در روز قیامت
)
1هنگامی که آن واقعه سرانجام فرا رسد، 2آنگاه هیچ کس نمیتواند وقوع آن را انکار کند. 3برخی را پایین میآورد و برخی را بالا میبرد. 4هنگامی که زمین به شدت لرزانده شود، 5و کوهها درهم کوبیده شوند، 6خاک شدن و بر باد رفتن، 7شما همگی به سه دسته تقسیم خواهید شد: 8اصحاب یمین، چه سعادتمندند! 9اصحاب شمال، چه بدبختند! 10و پیشگامان در ایمان، مقربان خواهند بود.
إِذَا وَقَعَتِ ٱلۡوَاقِعَةُ 1لَيۡسَ لِوَقۡعَتِهَا كَاذِبَةٌ 2خَافِضَةٞ رَّافِعَةٌ 3إِذَا رُجَّتِ ٱلۡأَرۡضُ رَجّٗا 4وَبُسَّتِ ٱلۡجِبَالُ بَسّٗا 5فَكَانَتۡ هَبَآءٗ مُّنۢبَثّٗا 6وَكُنتُمۡ أَزۡوَٰجٗا ثَلَٰثَةٗ 7فَأَصۡحَٰبُ ٱلۡمَيۡمَنَةِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلۡمَيۡمَنَةِ 8وَأَصۡحَٰبُ ٱلۡمَشَۡٔمَةِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلۡمَشَۡٔمَةِ 9وَٱلسَّٰبِقُونَ ٱلسَّٰبِقُونَ10
سه گروه روز قیامت
1) the best in faith
11آنها کسانی هستند که به الله نزدیکترند. 12در جنات النعیم. 13آنها گروه کثیری از پیشینیان خواهند بود. 14و اندکی از متاخرین خواهند بود. 15همگی بر سریرهای مرصع خواهند بود. 16در حال استراحت رو در رو. 17از آنها توسط پیشخدمتهای جوان و جاودان پذیرایی خواهد شد. 18با جامها، کوزهها و نوشیدنی از چشمهای جاری، 19که نه سردرد آورد و نه مستی. 20و از هر میوهای که انتخاب کنند نیز پذیرایی خواهد شد. 21و گوشت از هر پرندهای که بخواهند. 22و برایشان حورانی با چشمان زیبا خواهد بود، 23مانند مرواریدهای ناب، 24همه اینها پاداشی است در برابر آنچه میکردند. 25در آنجا هرگز سخن بیهوده یا گناه آلود نخواهند شنید— 26فقط سخنان نیک و مثبت.
أُوْلَٰٓئِكَ ٱلۡمُقَرَّبُونَ 11فِي جَنَّٰتِ ٱلنَّعِيمِ 12ثُلَّةٞ مِّنَ ٱلۡأَوَّلِينَ 13وَقَلِيلٞ مِّنَ ٱلۡأٓخِرِينَ 14عَلَىٰ سُرُرٖ مَّوۡضُونَةٖ 15مُّتَّكِِٔينَ عَلَيۡهَا مُتَقَٰبِلِينَ 16يَطُوفُ عَلَيۡهِمۡ وِلۡدَٰنٞ مُّخَلَّدُونَ 17بِأَكۡوَابٖ وَأَبَارِيقَ وَكَأۡسٖ مِّن مَّعِينٖ 18لَّا يُصَدَّعُونَ عَنۡهَا وَلَا يُنزِفُونَ 19وَفَٰكِهَةٖ مِّمَّا يَتَخَيَّرُونَ 20وَلَحۡمِ طَيۡرٖ مِّمَّا يَشۡتَهُونَ 21وَحُورٌ عِينٞ 22كَأَمۡثَٰلِ ٱللُّؤۡلُوِٕ ٱلۡمَكۡنُونِ 23جَزَآءَۢ بِمَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ 24لَا يَسۡمَعُونَ فِيهَا لَغۡوٗا وَلَا تَأۡثِيمًا 25إِلَّا قِيلٗا سَلَٰمٗا سَلَٰمٗا26
Verse 25: در این دنیا، برخی از مردم به خاطر حسادت و کینه به یکدیگر پشت میکنند. اما مؤمنان در جنّت روبروی هم مینشینند، زیرا هیچ کینهای نسبت به هم در دلهایشان نیست.
Verse 26: یا سلام.
سه گروه در روز قیامت
2) people of the right
27و اصحاب یمین، چه سعادتمندانی! 28آنها در میان سدرهای بیخار خواهند بود، 29و موزهای روی هم چیده شده، 30و سایهای گسترده، 31و آبی روان، 32میوه های فراوان— 33که نه هرگز قطع میشود و نه ممنوع است— 34و تختهای برافراشته. 35ما حوریان آنها را آفرینشی ویژه میبخشیم، 36آنها را جوان و پاکیزه میگردانیم، 37مهربان و همسن، 38برای اصحاب یمین، 39که گروه کثیری از پیشینیان هستند 40و گروه کثیری از متأخرین.
وَأَصۡحَٰبُ ٱلۡيَمِينِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلۡيَمِينِ 27فِي سِدۡرٖ مَّخۡضُودٖ 28وَطَلۡحٖ مَّنضُودٖ 29وَظِلّٖ مَّمۡدُودٖ 30وَمَآءٖ مَّسۡكُوبٖ 31وَفَٰكِهَةٖ كَثِيرَةٖ 32لَّا مَقۡطُوعَةٖ وَلَا مَمۡنُوعَةٖ 33وَفُرُشٖ مَّرۡفُوعَةٍ 34إِنَّآ أَنشَأۡنَٰهُنَّ إِنشَآءٗ 35فَجَعَلۡنَٰهُنَّ أَبۡكَارًا 36عُرُبًا أَتۡرَابٗا 37لِّأَصۡحَٰبِ ٱلۡيَمِينِ 38ثُلَّةٞ مِّنَ ٱلۡأَوَّلِينَ 39وَثُلَّةٞ مِّنَ ٱلۡأٓخِرِينَ40
Verse 39: درختان سدر (که در برخی کشورهای عربی میرویند) به خاطر سایه بزرگ و میوه خوشمزهشان معروف هستند.
Verse 40: دستنخورده از سوی هیچکس پیش از این
سه گروه در روز قیامت
3) people of the left
41و اصحاب شمال، چه بدبختند! 42در باد سموم و آب جوشان خواهند بود، 43در سایهای از دود سیاه، 44نه خنک و نه گوارا. 45همانا پیش از این، در ناز و نعمت به سر میبردند. 46و همواره بدترین گناه را مرتکب میشدند. 47با تمسخر میپرسیدند: «آیا وقتی مردیم و خاک و استخوان شدیم، واقعاً دوباره زنده خواهیم شد؟» 48و پدران ما نیز؟ 49بگو، ای پیامبر، «قطعاً اولین و آخرین نسلها 50برای روزی معین جهت حسابرسی گرد هم آورده خواهند شد.» 51سپس شما ای گمراهان تکذیبکننده، 52حتماً از میوه خبیث درختان زقوم خواهید خورد، 53و شکمهایتان را از آن پر خواهید کرد. 54سپس روی آن از آب سوزان خواهید نوشید— 55و آن را همچون شتران تشنه کام خواهید نوشید.» 56این خواهد بود پذیراییشان در روز قیامت.
وَأَصۡحَٰبُ ٱلشِّمَالِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلشِّمَالِ 41فِي سَمُومٖ وَحَمِيمٖ 42وَظِلّٖ مِّن يَحۡمُومٖ 43لَّا بَارِدٖ وَلَا كَرِيمٍ 44إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَبۡلَ ذَٰلِكَ مُتۡرَفِينَ 45وَكَانُواْ يُصِرُّونَ عَلَى ٱلۡحِنثِ ٱلۡعَظِيمِ 46وَكَانُواْ يَقُولُونَ أَئِذَا مِتۡنَا وَكُنَّا تُرَابٗا وَعِظَٰمًا أَءِنَّا لَمَبۡعُوثُونَ 47أَوَ ءَابَآؤُنَا ٱلۡأَوَّلُونَ 48قُلۡ إِنَّ ٱلۡأَوَّلِينَ وَٱلۡأٓخِرِينَ 49لَمَجۡمُوعُونَ إِلَىٰ مِيقَٰتِ يَوۡمٖ مَّعۡلُومٖ 50ثُمَّ إِنَّكُمۡ أَيُّهَا ٱلضَّآلُّونَ ٱلۡمُكَذِّبُونَ 51لَأٓكِلُونَ مِن شَجَرٖ مِّن زَقُّومٖ 52فَمَالُِٔونَ مِنۡهَا ٱلۡبُطُونَ 53فَشَٰرِبُونَ عَلَيۡهِ مِنَ ٱلۡحَمِيمِ 54فَشَٰرِبُونَ شُرۡبَ ٱلۡهِيمِ 55هَٰذَا نُزُلُهُمۡ يَوۡمَ ٱلدِّينِ56
Verse 56: درختی که از ته جهنم میروید.
سه گروه در روز قیامت
3) people of the left
41و اصحاب شمال، چه شومند! 42در سموم و حمیم، 43در سایه یحموم، 44نه خنک و نه گوارا. 45همانا آنان پیش از این، در ناز و نعمت بودند. 46و همواره مرتکب بدترین گناه میشدند. 47با تمسخر میپرسیدند: «آیا وقتی بمیریم و خاک و استخوان شویم، واقعاً برانگیخته خواهیم شد؟ 48و پدران ما نیز؟» 49بگو ای پیامبر: «قطعاً پیشینیان و پسینیان، 50حتماً در روزی معین محشور خواهند شد.» 51سپس شما ای گمراهان تکذیبکننده، 52قطعاً از میوه پلید درختان زقوم خواهید خورد، 53و بطونتان را از آن پر خواهید کرد. 54سپس روی آن آب جوشان خواهید نوشید— 55و آن را همچون شتران تشنه خواهید نوشید.» 56این است پذیرایی آنها در روز قیامت.
وَأَصۡحَٰبُ ٱلشِّمَالِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلشِّمَالِ 41فِي سَمُومٖ وَحَمِيمٖ 42وَظِلّٖ مِّن يَحۡمُومٖ 43لَّا بَارِدٖ وَلَا كَرِيمٍ 44إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَبۡلَ ذَٰلِكَ مُتۡرَفِينَ 45وَكَانُواْ يُصِرُّونَ عَلَى ٱلۡحِنثِ ٱلۡعَظِيمِ 46وَكَانُواْ يَقُولُونَ أَئِذَا مِتۡنَا وَكُنَّا تُرَابٗا وَعِظَٰمًا أَءِنَّا لَمَبۡعُوثُونَ 47أَوَ ءَابَآؤُنَا ٱلۡأَوَّلُونَ 48قُلۡ إِنَّ ٱلۡأَوَّلِينَ وَٱلۡأٓخِرِينَ 49لَمَجۡمُوعُونَ إِلَىٰ مِيقَٰتِ يَوۡمٖ مَّعۡلُومٖ 50ثُمَّ إِنَّكُمۡ أَيُّهَا ٱلضَّآلُّونَ ٱلۡمُكَذِّبُونَ 51لَأٓكِلُونَ مِن شَجَرٖ مِّن زَقُّومٖ 52فَمَالُِٔونَ مِنۡهَا ٱلۡبُطُونَ 53فَشَٰرِبُونَ عَلَيۡهِ مِنَ ٱلۡحَمِيمِ 54فَشَٰرِبُونَ شُرۡبَ ٱلۡهِيمِ 55هَٰذَا نُزُلُهُمۡ يَوۡمَ ٱلدِّينِ56
Verse 56: درختی که از ته جهنم میروید.
قدرت الله
1) creating human
57ما شما را آفریدیم. آیا پس به زندگی پس از مرگ ایمان نمیآورید؟ 58آیا هرگز دربارهی نطفهای که خارج میکنید اندیشیدهاید؟ 59آیا شما هستید که از آن فرزندی میآفرینید یا ما آفرینندهایم؟ 60ما مرگ را برای همهی شما مقدر کردهایم و هیچ چیز مانع ما نمیشود 61از اینکه شما را دگرگون سازیم و به هیئتهایی درآوریم که نمیتوانید تصور کنید. 62شما آفرینش نخستین خود را میدانید. پس آیا متذکر نمیشوید؟
نَحۡنُ خَلَقۡنَٰكُمۡ فَلَوۡلَا تُصَدِّقُونَ 57أَفَرَءَيۡتُم مَّا تُمۡنُونَ 58ءَأَنتُمۡ تَخۡلُقُونَهُۥٓ أَمۡ نَحۡنُ ٱلۡخَٰلِقُونَ 59نَحۡنُ قَدَّرۡنَا بَيۡنَكُمُ ٱلۡمَوۡتَ وَمَا نَحۡنُ بِمَسۡبُوقِينَ 60عَلَىٰٓ أَن نُّبَدِّلَ أَمۡثَٰلَكُمۡ وَنُنشِئَكُمۡ فِي مَا لَا تَعۡلَمُونَ 61وَلَقَدۡ عَلِمۡتُمُ ٱلنَّشۡأَةَ ٱلۡأُولَىٰ فَلَوۡلَا تَذَكَّرُونَ62
قدرتِ الله
2) causing plants to grow
63آیا به آنچه میکارید اندیشیدهاید؟ 64آیا شما آن را میرویانید یا ما؟ 65اگر میخواستیم، آن را خرد و خاشاک میکردیم، آنگاه شما ناله و فریاد سر میدادید، 66«ما واقعاً زیاندیدهایم. 67بلکه ما محروم شدهایم.»
أَفَرَءَيۡتُم مَّا تَحۡرُثُونَ 63ءَأَنتُمۡ تَزۡرَعُونَهُۥٓ أَمۡ نَحۡنُ ٱلزَّٰرِعُونَ 64لَوۡ نَشَآءُ لَجَعَلۡنَٰهُ حُطَٰمٗا فَظَلۡتُمۡ تَفَكَّهُونَ 65إِنَّا لَمُغۡرَمُونَ 66بَلۡ نَحۡنُ مَحۡرُومُونَ67
قدرت الله
3) bringing rain down
68آیا به آبی که مینوشید اندیشیدهاید؟ 69آیا شما آن را از ابرها فرو میفرستید یا ما فرو میفرستیم؟ 70اگر میخواستیم، آن را شور میگرداندیم. آیا پس شکر نمیکنید؟
أَفَرَءَيۡتُمُ ٱلۡمَآءَ ٱلَّذِي تَشۡرَبُونَ 68ءَأَنتُمۡ أَنزَلۡتُمُوهُ مِنَ ٱلۡمُزۡنِ أَمۡ نَحۡنُ ٱلۡمُنزِلُونَ 69لَوۡ نَشَآءُ جَعَلۡنَٰهُ أُجَاجٗا فَلَوۡلَا تَشۡكُرُونَ70
قدرت الله
2) producing fire from trees
71آیا هرگز به آتشی که میافروزید اندیشیدهاید؟ 72آیا شما هستید که هیزم آن را پدید میآورید، یا ما پدیدآورندهایم؟ 73ما آن را تذکرهای برای دوزخ و متاعی برای مسافران قرار دادیم. 74پس نام پروردگار بزرگت را تسبیح گوی.
أَفَرَءَيۡتُمُ ٱلنَّارَ ٱلَّتِي تُورُونَ 71ءَأَنتُمۡ أَنشَأۡتُمۡ شَجَرَتَهَآ أَمۡ نَحۡنُ ٱلۡمُنشُِٔونَ 72نَحۡنُ جَعَلۡنَٰهَا تَذۡكِرَةٗ وَمَتَٰعٗا لِّلۡمُقۡوِينَ 73فَسَبِّحۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلۡعَظِيمِ74
پیام منکران قرآن
75پس سوگند به جایگاههای ستارگان در کهکشانها— 76و این، اگر میدانستید، سوگندی است بس بزرگ— 77که این به راستی قرآنی کریم است، 78در کتابی آسمانی محفوظ، 79که جز فرشتگان پاک آن را لمس نمیکنند. 80این وحی است از پروردگار عالمیان. 81پس چگونه این پیام را سبک میشمارید؟ 82و آیا در برابر تمام نعمتهایتان، با کفر ورزیدن به او، پاداش میدهید؟
فَلَآ أُقۡسِمُ بِمَوَٰقِعِ ٱلنُّجُومِ 75وَإِنَّهُۥ لَقَسَمٞ لَّوۡ تَعۡلَمُونَ عَظِيمٌ 76إِنَّهُۥ لَقُرۡءَانٞ كَرِيمٞ 77فِي كِتَٰبٖ مَّكۡنُونٖ 78لَّا يَمَسُّهُۥٓ إِلَّا ٱلۡمُطَهَّرُونَ 79تَنزِيلٞ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ 80أَفَبِهَٰذَا ٱلۡحَدِيثِ أَنتُم مُّدۡهِنُونَ 81وَتَجۡعَلُونَ رِزۡقَكُمۡ أَنَّكُمۡ تُكَذِّبُونَ82
تحدی به منکران
83پس چرا شما ناتوانید، هنگامی که جان به گلوگاهش میرسد، 84و شما نظارهگرید؟ 85و ما به او از شما نزدیکتریم، ولی شما نمیبینید. 86پس اگر شما مالک نیستید، آنگونه که میپندارید، 87آن جان را بازگردانید، اگر راست میگویید.
فَلَوۡلَآ إِذَا بَلَغَتِ ٱلۡحُلۡقُومَ 83وَأَنتُمۡ حِينَئِذٖ تَنظُرُونَ 84وَنَحۡنُ أَقۡرَبُ إِلَيۡهِ مِنكُمۡ وَلَٰكِن لَّا تُبۡصِرُونَ 85فَلَوۡلَآ إِن كُنتُمۡ غَيۡرَ مَدِينِينَ 86تَرۡجِعُونَهَآ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ87
Verse 87: به عبارت دیگر، از مردن آن شخص جلوگیری کنید.
کدام یک از این سه خواهی بود؟
88پس اگر او از مقربان باشد، 89پس (برای اوست) روح و ریحان و بهشت پرنعمت. 90و اما اگر از اصحاب یمین باشد، 91پس سلام بر تو از اصحاب یمین. 92و اما اگر از تکذیبکنندگان گمراه باشد، 93سپس با نوشیدنی جوشان پذیرایی خواهند شد. 94و در آتش دوزخ خواهند سوخت. 95این به راستی حق الیقین است. 96پس نام پروردگار بزرگت را تسبیح کن.
فَأَمَّآ إِن كَانَ مِنَ ٱلۡمُقَرَّبِينَ 88فَرَوۡحٞ وَرَيۡحَانٞ وَجَنَّتُ نَعِيمٖ 89وَأَمَّآ إِن كَانَ مِنۡ أَصۡحَٰبِ ٱلۡيَمِينِ 90فَسَلَٰمٞ لَّكَ مِنۡ أَصۡحَٰبِ ٱلۡيَمِينِ 91وَأَمَّآ إِن كَانَ مِنَ ٱلۡمُكَذِّبِينَ ٱلضَّآلِّينَ 92فَنُزُلٞ مِّنۡ حَمِيمٖ 93وَتَصۡلِيَةُ جَحِيمٍ 94إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ حَقُّ ٱلۡيَقِينِ 95فَسَبِّحۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلۡعَظِيمِ96