زمر

1تنزیل این کتاب از جانب خداوند عزیز و حکیم است. 2همانا ما این کتاب را به حق بر تو نازل کردیم، پس تنها خدا را بپرست در حالی که دین را برای او خالص گردانیده‌ای. 3آگاه باشید که دین خالص فقط برای خداست. و کسانی که غیر از او سرپرستانی گرفتند، [می‌گویند:] «ما آنها را نمی‌پرستیم مگر برای اینکه ما را به خدا نزدیک‌تر کنند.» همانا خداوند در آنچه اختلاف داشتند، میانشان داوری خواهد کرد. همانا خداوند هیچ کافر دروغگویی را هدایت نمی‌کند.

4اگر الله می‌خواست فرزندی داشته باشد، می‌توانست به آسانی هر یک از آفریدگانش را برگزیند. پاک و منزه است او! او الله است—یگانه، غالب. 5آسمان‌ها و زمین را با هدفی آفرید. شب را بر روز می‌پیچد و روز را بر شب می‌پیچد. و خورشید و ماه را مسخر شما گردانید، هر یک تا زمانی معین در گردش است. او حقیقتاً عزیز و غفور است. 6شما را همگی از یک نفس واحد آفرید، سپس از آن جفتش را قرار داد. و برای شما چهار نوع از دام‌ها آفرید. شما را در رحم مادرانتان مرحله به مرحله می‌آفریند، خلقی پس از خلق دیگر، در سه پرده تاریکی. این است الله—پروردگار شما! فرمانروایی تنها از آن اوست. هیچ معبودی جز او نیست. پس چگونه رویگردان می‌شوید؟

7اگر کفر ورزید، پس بدانید که الله از شما بی‌نیاز است و کفر را برای بندگانش نمی‌پسندد. اما اگر سپاسگزاری کنید، آن را برای شما می‌پسندد. و هیچ گناهکاری بار گناه دیگری را بر دوش نمی‌کشد. سپس بازگشت شما به سوی پروردگارتان است و او شما را از آنچه انجام دادید آگاه می‌سازد. او به یقین به آنچه در دل‌هاست داناتر است.

8و چون انسان را گزندی رسد، پروردگارش را می‌خواند و تنها به سوی او روی می‌آورد. سپس چون نعمتی از جانب خود به او ببخشد، آن کسی را که پیشتر به او خوانده بود، یکسره فراموش می‌کند و برای خدا همتایانی قرار می‌دهد تا (دیگران را) از راه او گمراه کند. بگو: «از کفر خود اندکی بهره‌مند شوید! قطعاً شما از دوزخیان خواهید بود.» 9آیا (اینان بهترند) یا آن کس که در ساعات شب به عبادت پروردگارش مشغول است، در حال سجده و قیام، از آخرت بیمناک است و به رحمت پروردگارش امید دارد؟ بگو: «آیا کسانی که می‌دانند با کسانی که نمی‌دانند برابرند؟» جز صاحبان خرد متذکر نمی‌شوند.

10بگو ای پیامبر که الله می‌فرماید: ای بندگان من که ایمان آورده‌اید! پروردگارتان را یاد کنید. برای کسانی که در این دنیا نیکی کردند، پاداش نیکوست. و زمین الله وسیع است. تنها صابران پاداش خود را بی‌حساب دریافت می‌کنند. 11بگو: به من فرمان داده شده است که الله را عبادت کنم، در حالی که دین را برای او خالص گردانم. 12و به من فرمان داده شده است که اولین تسلیم‌شوندگان باشم. 13بگو: من به راستی می‌ترسم، اگر پروردگارم را عصیان کنم، از عذاب روزی هولناک. 14بگو: من تنها الله را عبادت می‌کنم، در حالی که دینم را برای او خالص گردانم. 15پس هر آنچه را که می‌خواهید به جای او بپرستید. بگو: «زیانکاران واقعی کسانی هستند که خود و خانواده‌هایشان را در روز قیامت از دست می‌دهند. این است همان خسران مبین.» 16برای آنها از بالای سرشان و از زیر پایشان لایه‌هایی از آتش است. این است آنچه خداوند بندگانش را از آن بیم می‌دهد. پس از من پروا کنید، ای بندگان من!

17و کسانی که از پرستش طاغوت دوری کردند و به سوی خدا بازگشتند، بشارت برای آنهاست. پس بندگان مرا بشارت ده. 18کسانی که به سخنان گوش فرا می‌دهند و بهترین آن را پیروی می‌کنند. آنها کسانی هستند که خدا هدایتشان کرده و آنها خردمندانند. 19آیا تو می‌توانی کسی را که فرمان عذاب بر او حتمی شده است، از آتش نجات دهی؟ 20اما کسانی که از پروردگارشان پروا کردند، برای آنها غرفه‌هایی است که بر فراز یکدیگر بنا شده‌اند و از زیر آنها نهرها جاری است. این وعده خداست و خداوند هرگز در وعده خود تخلف نمی‌کند.

21آیا نمی‌بینی که خداوند باران را از آسمان نازل می‌کند—سپس آن را به صورت چشمه‌هایی در زمین جاری می‌سازد—سپس با آن کشتزارهایی با رنگ‌های گوناگون می‌رویاند، که سپس خشک می‌شوند و آنها را زرد می‌بینی، و سپس آنها را خرد و ریز می‌کند؟ قطعاً در این یادآوری است برای کسانی که واقعاً درک می‌کنند.

22آیا بدکاران مانند کسانی هستند که خداوند سینه‌شان را برای اسلام گشوده و آنان در پرتو نور پروردگارشان هدایت یافته‌اند؟ پس وای بر کسانی که دل‌هایشان از یاد خدا قساوت یافته است! آنان در گمراهی آشکارند.

23خداست که بهترین سخن را نازل کرده است؛ کتابی همگون و مَثانی (مکرر و دوگانه). از آن پوست کسانی که از پروردگارشان می‌ترسند به لرزه درمی‌آید، سپس پوست و دل‌هایشان برای یاد خدا نرم می‌شود. این هدایت خداست که با آن هر که را بخواهد هدایت می‌کند؛ و هر که را خدا گمراه کند، برای او هیچ راهنمایی نیست. 24آیا کسی که روز قیامت با صورت خود عذاب سخت را دفع می‌کند (همانند کسی است که در امان است)؟ و به ستمکاران گفته می‌شود: «بچشید آنچه را که کسب می‌کردید!»

25پیشینیان آنها نیز تکذیب کردند، پس عذاب از جایی که گمان نمی‌بردند بر آنها نازل شد. 26پس خداوند خواری را در دنیا به آنها چشانید، ولی عذاب آخرت بسیار شدیدتر است، اگر می‌دانستند.

27ما به راستی در این قرآن برای مردم از هر گونه مثالی آوردیم، تا شاید پند گیرند. 28این قرآنی است عربی، بی‌هیچ کژی، تا شاید پروا کنند.

29خداوند مثالی می‌زند از برده‌ای که اربابان ناسازگار و متعددی دارد، و برده‌ای که تنها یک ارباب دارد. آیا این دو در وضعیت یکسانی هستند؟

30ای پیامبر، قطعاً تو خواهی مرد و آنان نیز خواهند مرد. 31سپس در روز قیامت، شما همگی اختلافات خود را نزد پروردگارتان فیصله خواهید داد.

32پس کیست ستمکارتر از آن کس که بر خدا دروغ بندد و حقیقت را چون به او رسد تکذیب کند؟ آیا جایگاه کافران در جهنم نیست؟ 33و آن کس که حقیقت را آورد و آن را تصدیق کرد، آنان پرهیزگارانند. 34هرچه بخواهند نزد پروردگارشان برایشان مهیاست. این پاداش نیکوکاران است. 35تا خدا بدترین کارهایی را که کرده‌اند از آنان بزداید و پاداششان را بر پایه بهترین کارهایی که می‌کرده‌اند بدهد.

36آیا الله برای بنده‌اش کافی نیست؟ و حال آنکه تو را با معبودان ناتوان دیگری جز او می‌ترسانند! و هر کس را الله گمراه کند، هیچ هدایت‌کننده‌ای برای او نخواهد بود. 37و هر کس را الله هدایت کند، هیچ کس نمی‌تواند گمراهش کند. آیا الله عزیز و صاحب انتقام نیست؟

38و اگر از آنها بپرسی - ای پیامبر - چه کسی آسمان‌ها و زمین را آفرید، قطعاً خواهند گفت: «الله!» بگو: «آیا به آنچه به جای خدا می‌خوانید (و می‌پرستید) اندیشیده‌اید؟ اگر خدا بخواهد به من زیانی برساند، آیا آنها می‌توانند زیان او را برطرف کنند؟ و اگر رحمتی برای من بخواهد، آیا می‌توانند رحمت او را بازدارند؟» بگو: «خداوند مرا کافی است. و توکل‌کنندگان بر او توکل می‌کنند.» 39بگو: «ای قوم من! بر جایگاه خود عمل کنید؛ من نیز عمل می‌کنم. به زودی خواهید دانست 40چه کسی را عذاب خوارکننده در این دنیا فرا خواهد گرفت و عذاب پایدار در آخرت بر او فرود خواهد آمد.»

41قطعاً ما کتاب را بر تو به حق برای مردم نازل کردیم. پس هر که هدایت شود، به سود خود اوست؛ و هر که گمراه شود، تنها به زیان اوست. و تو نگهبان بر آنان نیستی.

42خداوند جان‌ها را هنگام مرگشان باز می‌ستاند، و (نیز) جان‌های کسانی را که نمرده‌اند در خوابشان. سپس آنهایی را که مرگشان را مقرر کرده، نزد خود نگاه می‌دارد و دیگران را تا سرآمدی معین بازمی‌گرداند. بی‌گمان در این (امر) نشانه‌هایی است برای مردمی که می‌اندیشند.

43آیا جز خدا را شفیع گرفته‌اند؟ بگو: آیا (چنین می‌کنند) حتی اگر آنها هیچ اختیار و عقلی نداشته باشند؟ 44بگو: شفاعت تماماً از آن خداست. فرمانروایی آسمان‌ها و زمین از آن اوست. سپس به سوی او بازگردانده می‌شوید. 45و چون تنها از خدا یاد شود، دل‌های کسانی که به آخرت ایمان ندارند، منزجر می‌شود. و چون از غیر او یاد شود، شادمان می‌گردند.

46بگو: ای الله، ای فاطر آسمان‌ها و زمین، ای عالم غیب و شهادت! تو میان بندگانت در آنچه اختلاف می‌کردند، حکم می‌کنی. 47و اگر برای کسانی که ستم کردند، دو برابر آنچه در زمین است، می‌بود، حتماً آن را برای فدیه دادن از عذاب وحشتناک روز قیامت می‌دادند، زیرا از سوی خدا چیزی برایشان آشکار می‌شود که هرگز گمان نمی‌بردند. 48و سوءِ اعمالشان برایشان آشکار می‌شود و آنچه را مسخره می‌کردند، آنان را فرا می‌گیرد.

49هنگامی که گزندی به انسان رسد، تنها ما را می‌خواند. سپس وقتی او را غرق در نعمت‌های خود کنیم، می‌بالد که: «این (همه) را فقط به خاطر دانش خودم به دست آورده‌ام.» چنین نیست! این تنها یک آزمایش است، ولی بیشترشان نمی‌دانند. 50همین سخن را پیشینیانِ هلاک شده‌شان نیز گفته بودند، اما دستاوردهای بی‌فایده‌شان هیچ سودی برایشان نداشت. 51پس سوءِ اعمالشان گریبانگیرشان شد. و کسانی که از این مشرکان ستم می‌کنند، نیز سوءِ اعمالشان گریبانگیرشان خواهد شد. و هیچ راه گریزی نخواهند داشت. 52آیا نمی‌دانند که خداوند روزی را برای هر که بخواهد فراخ یا تنگ می‌کند؟ قطعاً در این نشانه‌هایی است برای اهل ایمان.

53بگو: «ای بندگان من که بر خود اسراف کرده‌اید! از رحمت خدا ناامید نشوید؛ همانا خداوند همه گناهان را می‌آمرزد. اوست که بسیار آمرزنده و مهربان است.» 54به سوی پروردگارتان توبه کنید و کاملاً تسلیم او شوید، پیش از آنکه عذاب به شما رسد، زیرا آنگاه یاری نخواهید شد. 55و از قرآن، بهترین چیزی که از پروردگارتان بر شما نازل شده است، پیروی کنید، پیش از آنکه عذاب ناگهان و بی‌خبر به سراغ شما آید، 56تا مبادا هیچ نفس گناهکاری (در روز قیامت) فریاد زند: «ای حسرت بر من به خاطر کوتاهی‌ام در راه خدا، در حالی که (حقایق را) مسخره می‌کردم.» 57یا (نفسی) بگوید: «کاش خدا مرا هدایت کرده بود، قطعاً از مؤمنان می‌شدم!» 58یا بگوید، هنگامی که با عذاب روبرو می‌شود: «ای کاش بازگشتی بود تا از صالحین می‌شدم.» 59«کلا! آیات من به سوی تو آمده بود، اما تو آنها را تکذیب کردی و استکبار ورزیدی و از کافران بودی!»

60در روز قیامت، کسانی را که بر خدا دروغ بستند، می‌بینی که چهره‌هایشان را تاریکی فرا گرفته است. آیا جهنم جایگاه متکبران نیست؟ 61و خداوند کسانی را که پرهیزگاری کردند، به سلامت به جایگاه رستگاری بزرگشان می‌رساند. هیچ بدی به آنها نخواهد رسید و غمگین نخواهند شد. 62خداوند آفریننده هر چیزی است و او بر همه چیز وکیل است. 63کلیدهای گنجینه‌های آسمان‌ها و زمین از آن اوست. و کسانی که آیات خدا را انکار کردند، آنها همان زیانکارانند.

64بگو ای پیامبر: آیا از من می‌خواهید که غیر از خدا را بپرستم، ای جاهلان؟ 65و به تو و به پیامبران پیش از تو وحی شده است که اگر شرک ورزی، قطعاً اعمالت تباه خواهد شد و حتماً از زیانکاران خواهی بود. 66بلکه تنها خدا را بپرست و از شکرگزاران باش.

67خدا را آنگونه که حق اوست قدر ننهادند؛ در حالی که روز قیامت تمام زمین در قبضه اوست و آسمان‌ها در دست راست او درهم پیچیده خواهند شد. پاک و منزه است او از آنچه شریک او قرار می‌دهند! 68در صور دمیده خواهد شد و هر که در آسمان‌ها و هر که در زمین است، بیهوش خواهند افتاد، مگر کسانی که خدا بخواهد. سپس بار دیگر در آن دمیده خواهد شد و ناگهان برخواهند خاست، در حالی که چشم‌هایشان گشوده است.

69و زمین به نور پروردگارش روشن گردد، و نامه‌های اعمال گشوده شود، و پیامبران و گواهان آورده شوند—و میانشان به عدالت داوری شود، و به هیچ کس ستم نشود. 70و هر نفسی به تمام و کمال جزا داده شود به آنچه کرده است، و خدا به آنچه می‌کنند داناتر است.

73و کسانی که از پروردگارشان پروا کردند، گروه گروه به سوی بهشت سوق داده می‌شوند. چون به آنجا رسند در حالی که درهایش از پیش گشوده است، نگهبانانش به آنان می‌گویند: «سلام بر شما باد! پاکیزه بودید، پس داخل شوید و جاودانه در آن بمانید.» 74مؤمنان می‌گویند: «حمد مخصوص خداست که به وعده‌اش با ما وفا کرد و این سرزمین را به ما میراث داد تا هر جا که بخواهیم در بهشت منزل کنیم.» چه نیکوست پاداش نیکوکاران!

75و فرشتگان را می‌بینی که گرداگرد عرش حلقه زده‌اند، پروردگارشان را به ستایش و تسبیح یاد می‌کنند. و میان همگان به حق داوری شده است. و گفته می‌شود: «ستایش از آنِ خداست که پروردگار جهانیان است!»