عنکبوت

این سوره به ما می‌آموزد که زندگی پر از آزمایش است و ما باید در سختی‌ها صبور باشیم.

آزمایش‌ها به ما نشان می‌دهند که چه کسی واقعاً در ایمان قوی یا ضعیف است.

نوح (ع)، ابراهیم (ع)، لوط (ع) و شعیب (ع) به دلیل صبرشان به عنوان الگو ذکر شده‌اند.

بت‌پرستان به خاطر دروغ‌هایشان علیه حقیقت مورد انتقاد قرار می‌گیرند.

داستان‌های اقوام نابود شده به عنوان هشداری به بت‌پرستان ذکر شده‌اند.

خدا به مردم ظلم نمی‌کند؛ آنها به خودشان ظلم می‌کنند.

بعضی از مردم فقط در سختی‌ها خدا را یاد می‌کنند، اما همین که او کارها را برایشان آسان می‌کند، به سرعت از او روی برمی‌گردانند.

مؤمنان به خاطر توکلشان به خدا و یاری رساندن به راه او مورد ستایش قرار می‌گیرند.

اگر نمی‌توانی در یک مکان به اسلام عمل کنی، همیشه می‌توانی به جای دیگری مهاجرت کنی. به یاد داشته باش: تو درخت نیستی!

زمین پهناور است و دارای منابع فراوان.

الله وعده می‌دهد که روزی مؤمنان را پیوسته تأمین کند، همانگونه که روزی سایر مخلوقاتش را تأمین می‌نماید.

به جای کاشت پنبه و ادامه دادن به باخت در مبارزه با این سوسک، کشاورزان تصمیم گرفتند محصولات دیگری مانند بادام زمینی بکارند. شهرستان کافی به زودی به بزرگترین تولیدکننده بادام زمینی در آمریکا تبدیل شد و کشاورزان از بادام زمینی پول بسیار بیشتری نسبت به پنبه به دست آوردند. برای تشکر از این حشره به خاطر تغییر اقتصادشان، مردم انترپرایز در سال ۱۹۱۹ مجسمه‌ای از فردی ساختند که یک سوسک را بالا نگه داشته است. درس این ماجرا این است که: اگر چیزی نتیجه نمی‌دهد، حتی اگر تمام تلاش خود را کرده‌اید، شاید باید چیز دیگری را امتحان کنید. ممکن است برای شما بهتر باشد.

این سوره زمانی نازل شد که مسلمانان اولیه در مکه دوران بسیار سختی را می‌گذراندند. پیامبر (ص) هر راه ممکنی را برای جذب مکیان به اسلام امتحان کرد، اما هیچ چیز کارساز نبود. پیامبر (ص) مدت‌ها پیش از آنکه دیگران به این فکر بیفتند، دریافت که اگر مکه سرزمین مناسبی برای اسلام نیست، مسلمانان باید سرزمین دیگری را امتحان کنند. بعدها وقتی مسلمانان به مدینه هجرت کردند، اسلام بسیار قدرتمند شد و به زودی به بسیاری از نقاط دیگر گسترش یافت. این هجرت از مکه به مدینه تاریخ جهان را تغییر داد.

در ابتدا، برخی از صحابه تمایلی به مهاجرت به مدینه نداشتند. آنها مطمئن نبودند که چرا الله اجازه می‌دهد اتفاقات ناگواری در مکه برایشان پیش بیاید. چگونه بت‌پرستان می‌توانستند به آنها ظلم کنند، در حالی که هیچ گناهی مرتکب نشده بودند؟ آنها تنها الله را می‌پرستیدند و تلاش می‌کردند زندگی شایسته‌ای به عنوان مسلمان داشته باشند. از این رو، الله این سوره را نازل کرد تا به آنها صبر بیاموزد و به آنها اطمینان دهد که الله بهترین را برایشان رقم خواهد زد. هر کس در این زندگی به شیوه‌های مختلفی آزمایش می‌شود. برخی با سلامتی خود (جسمی، روحی، عاطفی و غیره)، برخی با ثروت خود، برخی با خانواده خود و برخی با ایمان خود مورد آزمایش قرار می‌گیرند.

این آزمایش‌ها برای آن است که نشان دهد آیا فرد مؤمن واقعی است یا خیر. از مؤمنان خواسته شده است که از صبر نوح، ابراهیم، لوط و موسی (علیهم السلام) که در این سوره ذکر شده‌اند، درس بگیرند. همه این پیامبران به خاطر ایمانشان مجبور شدند از مکانی به مکان دیگر مهاجرت کنند. الله وعده می‌دهد که از مؤمنان مراقبت کند و از آنها می‌خواهد که اگر نمی‌توانند آزادانه به دین خود عمل کنند، به مکان دیگری کوچ کنند. در نهایت، مؤمنان همیشه پیروز می‌شوند و بدکاران مجازات می‌گردند. {به روایت امام قرطبی}

همانطور که در سوره قاف (۵۰) اشاره کردیم، الفبای عربی ۲۹ حرف دارد؛ ۱۴ حرف از آنها به صورت حروف تنها یا گروهی در ابتدای ۲۹ سوره ظاهر می‌شوند، مانند الف-لام-میم، حا-میم، یا-سین، صاد و نون. امام ابن کثیر در تفسیر خود از سوره ۲:۱ می‌گوید که این ۱۴ حرف را می‌توان در یک جمله عربی مرتب کرد که ترجمه آن چنین است: «متنی حکیمانه و مقتدر، پر از شگفتی‌ها.» اگرچه علمای مسلمان تلاش کرده‌اند تا این ۱۴ حرف را توضیح دهند، اما هیچ‌کس جز خداوند معنای واقعی آنها را نمی‌داند.

پیامبر اکرم (ﷺ) فرمودند: «مؤمن قوی بهتر و نزد خداوند محبوب‌تر از مؤمن ضعیف است، اگرچه در هر دو خیری هست. آنچه برایت سودمند است را بجوی. به خداوند توکل کن. و هرگز ناامید نشو. اگر اتفاق ناخوشایندی برایت افتاد، نگو: «اگر چنین می‌کردم، آن‌چنان می‌شد.» بلکه بگو: «این تقدیر الهی است و خداوند هر چه بخواهد انجام می‌دهد،» زیرا کلمه «اگر» دری را برای وسوسه شیطان باز می‌کند.» {روایت شده توسط امام مسلم}

این حدیث به ما می‌آموزد که خداوند مسلمانی را دوست دارد که در ایمان، دانش، آمادگی جسمانی، ثروت و زندگی اجتماعی خود قوی باشد. ما باید آنچه برای خود و دیگران مفید است انجام دهیم و وقت و انرژی خود را صرف فعالیت‌ها و بحث‌های مضر یا بی‌معنی نکنیم. ما باید همیشه به خداوند توکل کنیم و هرگز امید خود را از دست ندهیم. ما باید در زمان‌های دشوار صبور باشیم. ما باید همیشه اعتماد کنیم که خداوند بهترین را برای ما انجام می‌دهد، حتی اگر حکمت آن را درک نکنیم. پشیمانی گذشته را تغییر نمی‌دهد، بلکه حال و آینده را تباه می‌کند. نباید اجازه دهیم شیطان ما را فریب دهد.

این زندگی سرشار از آزمایش است. هر کس، صرف نظر از میزان نیکی‌اش، مورد آزمایش قرار می‌گیرد. پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند که هیچ کس بیشتر از پیامبران آزمایش نمی‌شود. {روایت امام احمد} اگر گمان می‌کنید چون فردی نیکوکار هستید نباید مورد آزمایش قرار بگیرید، مانند کسی خواهید بود که جلوی یک گاو می‌ایستد و تصور می‌کند گاو به او حمله نخواهد کرد، زیرا او گیاهخوار است!

واژه «آزمایش» (که در عربی «فتنه» است)، از ریشه «فَتَنَ» می‌آید که به معنای ذوب کردن طلا در آتش است تا طلای خالص به دست آید و ناخالصی‌ها جدا شود. همانطور که خداوند متعال در آیات ۲ و ۳ می‌فرماید، هدف اصلی آزمایش‌ها این است که مؤمنان راستین (مانند طلای خالص) از کسانی که ایمان ضعیفی دارند، مشخص شوند.

سعد بن ابی وقاص (رضی الله عنه) در حدود سن ۱۷ سالگی اسلام آورد و او یکی از ۱۰ صحابی بود که پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به آنها فرمود که اهل بهشت هستند. سعد (رضی الله عنه) گفت که همیشه با مادرش نیکوکار بود، اما وقتی اسلام آورد، مادرش بسیار از او خشمگین شد. او تهدید کرد: "اگر این دین جدید را ترک نکنی، من آنقدر غذا و آب نخواهم خورد تا بمیرم و مردم خواهند گفت: 'شرم بر تو باد که مادرت را کشتی!'" او به مادرش التماس کرد: "لطفاً این کار را نکن، زیرا من هرگز اسلام را ترک نخواهم کرد." اما او به حرفش گوش نداد و به مدت ۳ روز خود را گرسنه نگه داشت تا اینکه بسیار ضعیف شد. او از مادرش به پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) شکایت کرد، پس آیه ۸ این سوره نازل شد.

سعد (رضی الله عنه) به مادرش گفت: "مادر عزیزم! حتی اگر ۱۰۰ جان داشتی و آنها یکی یکی از بدنت خارج می‌شدند، من هرگز از ایمانم دست برنمی‌داشتم. پس، این به خودت بستگی دارد که می‌خواهی غذا بخوری یا نه." سرانجام، وقتی او احساس کرد که سعد در مورد اسلام بسیار جدی است، دوباره شروع به خوردن و نوشیدن کرد. {روایت شده توسط امام مسلم و امام ترمذی}

مانند سعد (رضی الله عنه)، حتی پیامبران نیز مجبور بودند با اعضای خانواده‌ای که کافر بودند، کنار بیایند. این احتمالاً یکی از بزرگترین چالش‌هایی بود که پیامبران باید از سر می‌گذراندند. دلیل این است که مردم می‌گفتند: "اگر این مرد واقعاً پیامبر بود، خانواده‌اش اولین کسانی بودند که به پیامش ایمان می‌آوردند." دیگران از این به عنوان بهانه‌ای برای ایمان نیاوردن استفاده می‌کردند. بیشتر پیامبرانی که در این سوره ذکر شده‌اند، خویشاوندان نزدیکی داشتند که آنها را رد کردند: پدر ابراهیم (علیه السلام) کافر بود؛ پسر و همسر نوح (علیه السلام) کافر بودند؛ همسر لوط (علیه السلام) کافر بود؛ و ابولهب، عموی پیامبر محمد (صلی الله علیه و آله و سلم)، کافر بود.

پدر از نقشه شیطانی آنها خوشش نیامد و به هر دو گفت: "بچه‌ها! چه فایده‌ای دارد که این مرد بیچاره را آزار دهید؟ اگر به مکتب حفظ قرآن می‌روید، بگذارید مردم قرآن را در اعمال شما ببینند. چطور است که سه دینار طلایی داخل کفش‌هایش بگذاریم و از پشت آن درخت بزرگ او را تماشا کنیم؟" آنها با این ایده موافقت کردند.

وقتی پیرمرد نمازش را تمام کرد، رفت تا کفش‌هایش را بردارد و با کمال تعجب طلاها را در کفش‌هایش پیدا کرد. کشاورز شروع به گریه کرد. او گفت: "الحمدلله که دعایم را اجابت کردی. همسرم بیمار بوده و من توان خرید دارو برای او را نداشتم." با دیدن این صحنه، پدر و فرزندانش بسیار احساساتی شدند. پدر گفت: "آیا این خیلی بهتر از اذیت کردن او و بدبخت کردنش فقط برای سرگرمی نیست؟"

به همین ترتیب، قوم ابراهیم (ع) نسل‌ها بت‌پرستی می‌کردند. آنها فقط کورکورانه از والدین خود پیروی می‌کردند. هنگامی که ابراهیم (ع) تلاش کرد آنها را اصلاح کند، از تغییر سر باز زدند، زیرا به آنچه دوستان و والدینشان انجام می‌دادند، عادت کرده بودند. سرانجام، ابراهیم (ع) بت‌های بی‌جان و بی‌قدرت آنها را درهم شکست. قوم خشمگین او خواستند با سوزاندن وی انتقام بگیرند، اما خداوند او را از آتش نجات داد (۲۱:۵۱-۷۱).

خداوند همچنین لوط (ع)، شعیب (ع)، موسی (ع) و دیگر پیامبران را نجات داد و دشمنانشان را نابود ساخت. این پیامی است برای مسلمانان مظلوم که خداوند همواره برای محافظت از آنها حاضر است، اگر به او توکل کنند. {روایت شده توسط امام ابن کثیر و امام قرطبی}

پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) به پسرعموی خردسالش، عبدالله بن عباس (رضی الله عنه)، فرمودند: "ای نوجوان! بگذار کلماتی (نصیحتی) به تو بیاموزم. خدا را رعایت کن، او تو را حفظ می‌کند. خدا را رعایت کن، او همیشه با تو خواهد بود. هرگاه چیزی خواستی، از خدا بخواه. و هرگاه یاری خواستی، از خدا یاری بجوی. بدان که اگر همه مردم دنیا جمع شوند تا به تو سودی برسانند، نمی‌توانند سودی به تو برسانند مگر آنچه خدا برایت مقدر کرده باشد. و اگر جمع شوند تا به تو زیانی برسانند، نمی‌توانند زیانی به تو برسانند مگر آنچه خدا برایت مقدر کرده باشد. قلم‌ها برداشته شده و صحیفه‌ها خشک گشته‌اند." {به روایت امام ترمذی}

در روایتی دیگر، ایشان فرمودند: "خدا را رعایت کن، او همیشه با تو خواهد بود. خدا را در آسایش بشناس، تا او تو را در سختی‌ها حفظ کند. بدان که آنچه از تو فوت شد، هرگز به تو نمی‌رسید؛ و آنچه به تو رسید، هرگز از تو فوت نمی‌شد. بدان که با صبر، پیروزی است؛ و با سختی، گشایش است؛ و با دشواری، آسانی است." {به روایت امام احمد}

مکیان بت‌ها را می‌پرستیدند، به این امید که آنها در این دنیا روزی‌شان دهند و از آنها محافظت کنند و در آخرت نیز از آنها دفاع نمایند. بسیاری از آنها نمی‌توانستند درک کنند که آن بت‌ها ناتوان بودند. آنها باید الله را می‌پرستیدند—تنها خالق، روزی‌دهنده و محافظ. آنها بت اصلی خود را برای حمایت به میدان نبرد می‌بردند. وقتی در یکی از نبردها شکست خوردند و مجبور به فرار شدند، نتوانستند آن را با خود برگردانند. یکی از آنها به بت فریاد زد: "هی! تو هیچ کاری برای کمک به ما نکردی. حداقل کمک کن تو را برگردانیم!"

عمرو بن جموح رئیس قبیله بنی سلمه بود. او بتی به نام مناف داشت که آن را می‌پرستید و گرامی می‌داشت. پسرش مخفیانه اسلام آورد و می‌خواست به پدرش نشان دهد که این بت بی‌فایده است. بنابراین او مناف را با کثافات پوشاند و آن را وارونه در گودالی انداخت. عمرو وقتی دید بت مورد علاقه‌اش اینگونه تحقیر شده، بسیار عصبانی شد. او آن را تمیز و معطر کرد و شمشیری برای محافظت در دستش گذاشت. اما بت دوباره مورد بی‌احترامی قرار گرفت، بنابراین او به مناف فریاد زد: "بیا! نمی‌توانی به خودت کمک کنی؟ حتی یک بز هم از خودش دفاع می‌کند!" اندکی بعد، او بت را شکسته و به یک سگ مرده بسته شده و در یک گودال کثیف رها شده یافت. سرانجام، عمرو متوجه شد که بتش ناتوان است، بنابراین اسلام آورد. {توسط امام ابن هشام در سیره‌اش ثبت شده است}

در آیات ۴۱-۴۴، به بت‌پرستان گفته می‌شود که آن بت‌های ناتوان نمی‌توانند به آنها پناه دهند، درست مانند تار عنکبوت ضعیف که نمی‌تواند به عنکبوت پناه دهد. {توسط امام ابن کثیر و امام قرطبی ثبت شده است}

الله مکیان را به خاطر پرستش آن بت‌های ساخته شده از چوب و سنگ نکوهش می‌کند. از بیرون، آن بت‌ها دست و پا و چشم و گوش واقعی ندارند (۷:۱۹۵). از درون، آنها فاقد حیات، قدرت و عقل هستند. آنها بی‌جان و مرده‌اند (۱۶:۲۰-۲۱) و نمی‌توانند از پیروانشان یا حتی از خودشان مراقبت کنند (۷:۱۹۷).

ناسا مردی را استخدام کرد که هیچ گونه تحصیلات یا آموزشی نداشت تا مأموریت‌های فضایی آن را رهبری کند. او با وجود اینکه نمی‌توانست بخواند یا بنویسد، یک کتابچه راهنمای مفصل برای فرستادن فضانوردان به فضا، بازگرداندن سالم آنها و رفع پیچیده‌ترین مسائل فنی تألیف کرد. او حتی اسرار فضا را می‌دانست که هیچ کس قبل از او نمی‌دانست، کشفیات آینده را پیش‌بینی کرد و اشتباهات موجود در راهنماهای قبلی را اصلاح نمود. همه کارشناسان فضایی به چالش کشیده شدند تا راهنمایی مشابه او بنویسند، اما شکست خوردند. او برنده جایزه نوبل فیزیک شد و توسط مجله تایم به عنوان بزرگترین متخصص تاریخ در زمینه فناوری فضایی، هوش مصنوعی و علم موشک مورد تجلیل قرار گرفته است.

یک لحظه صبر کنید! چه کسی در دنیا چنین داستانی را باور می‌کند؟ راستش را بخواهید، من فقط آن را سرهم کردم تا سؤال زیر را در مورد اینکه چه کسی قرآن را نوشت، مطرح کنم.

ممکن است کسی بپرسد: «چگونه می‌دانیم که نویسنده قرآن خداست، نه پیامبر محمد (ص)؟» این سؤال بسیار خوبی است. بیایید به نکات زیر توجه کنیم: آیه ۴۸ در ادامه بیان می‌کند که پیامبر (ص) امی بود (نمی‌توانست بخواند یا بنویسد). اگر ایشان می‌توانستند، بت‌پرستان می‌گفتند: «او حتماً این قرآن را از کتب مقدس دیگر رونویسی کرده است.»

با وجود اینکه قرآن بر پیامبری امی نازل شد، این کتاب کاملاً منسجم است و هیچ تناقضی در آن وجود ندارد.

اگر او نویسنده قرآن بود، چرا ناگهان آن را در سن ۴۰ سالگی آشکار کرد؟ او هرگز پیش از آن سن حتی یک آیه هم بیان نکرده بود (۱۰:۱۶).

برای اثبات اینکه قرآن توسط محمد (ص) نوشته نشده است، خداوند فصحای عرب را که باسواد بودند، به چالش کشید تا حتی یک سوره مانند سوره‌های قرآن بیاورند، اما آنها شکست خوردند—با وجود اینکه کوتاه‌ترین سوره (۱۰۸) تنها ۳ آیه است!

اگر پیامبر (ص) نویسنده قرآن بود، او دشوارترین لحظات زندگی خود را در این کتاب ذکر می‌کرد، از جمله مرگ همسرش خدیجه و ۶ نفر از ۷ فرزندش.

او (ص) آیاتی را که برخی از کارهای او را مورد انتقاد قرار می‌دهند، ذکر نمی‌کرد. تصور کنید اگر یک رئیس‌جمهور یا شخص مهمی کتابی درباره زندگی خود بنویسد. آنها احتمالاً به ما می‌گفتند که چقدر فوق‌العاده هستند و احتمالاً هرگز در کتاب خود از خود انتقاد نمی‌کردند. اما خداوند چندین بار در قرآن پیامبر (ص) را تصحیح می‌کند. به عنوان مثال، هنگامی که او (ص) به عبدالله بن ام مکتوم توجه کامل نکرد (80:1-10)؛ هنگامی که او (ص) خود را از چیزی که برایش حلال بود، منع کرد (66:1-2)؛ و هنگامی که او (ص) فراموش کرد «ان‌شاءالله» بگوید (18:23).

هر کسی که عربی می‌فهمد، به راحتی می‌تواند تفاوت سبک بین قرآن و حدیث را تشخیص دهد. هم معنا و هم کلمات قرآن توسط خداوند نازل شده‌اند. اما در مورد حدیث، معنا از جانب خداوند است، ولی پیامبر (ص) آن را با کلمات خود بیان کرده است.

چرا او (ص) قرآن را جعل می‌کرد؟ برای پول یا قدرت؟ همانطور که در سوره 41 خواهیم دید، بت‌پرستان قبلاً این چیزها را به او پیشنهاد کرده بودند، اما او نپذیرفت و حاضر بود برای پیام خود جان دهد.

در برخی موارد، مانند زمانی که همسرش عایشه (رض) به دروغ متهم شد، او (ص) مجبور شد یک ماه صبر کند تا خداوند چند آیه (24:11-26) برای روشن شدن وضعیت نازل کند. چرا او آنها را در 10 دقیقه جعل نکرد؟

حتی بدترین دشمنان او نیز موافق بودند که او (ص) هرگز به هیچ انسانی دروغ نگفته است. پس چگونه می‌توانست درباره خداوند دروغ بگوید؟

ما می‌دانیم که پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) تقریباً ۱۵۰۰ سال پیش در صحرا زندگی می‌کردند، بدون هیچ آموزش یا تمدنی. عربستان پر از جنگ، فقر، جنایت و سوءاستفاده بود. چگونه یک مرد می‌توانست تمدنی را پایه‌گذاری کند که جهان را تغییر داده است؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌توانستند یاران خود را به بهترین نسل تبدیل کنند؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) توانستند یک دولت کوچک ایجاد کنند که قادر به شکست دادن رومیان و ایرانیان، بزرگترین ابرقدرت‌های زمان خود بود؟

چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌توانستند چنین آموزه‌های کاملی را در مورد قوانین خانواده، قوانین ارث، حقوق زنان، حقوق بشر، حقوق حیوانات، رژیم غذایی، سلامت، تجارت، مشاوره، سیاست، تاریخ و موارد دیگر ارائه دهند؟ میلیون‌ها مسلمان (از جمله پزشکان، مهندسان، دانشمندان، بازرگانان و معلمان) از آموزه‌ها و میراث بزرگ ایشان بهره‌مند شده‌اند.

اگر ایشان هرگز به مدرسه نرفته بودند، چگونه می‌توانستند حقایق علمی را بیان کنند که در زمان ایشان ناشناخته بودند، اما تنها در ۲۰۰ سال اخیر کشف شده‌اند؟ چگونه می‌دانستند که جهان در حال گسترش است (ذاریات: ۴۷)؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) از مراحل رشد نوزاد در رحم مادر آگاه بودند (حج: ۷ و مؤمنون: ۱۲-۱۴)؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌دانستند که زمین گرد است (زمر: ۵) و می‌چرخد (نمل: ۸۸)؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌دانستند که خورشید و ماه در مدارهایی حرکت می‌کنند (یس: ۴۰)؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) از لایه‌های امواج در اعماق اقیانوس آگاه بودند (نور: ۴۰)؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌دانستند که اگر کسی به فضا برود، سینه‌اش از فشار تنگ می‌شود (انعام: ۱۲۵)؟

همانطور که در سوره ۳۰ خواهیم دید، چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌توانستند وقایع آینده را پیش‌بینی کنند که دقیقاً همانطور که فرمودند، اتفاق افتاد؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌دانستند که رومیان شکست خود را در ۳ تا ۹ سال به پیروزی بر ایرانیان تبدیل خواهند کرد (روم: ۱-۵)؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌دانستند که ابولهب ۱۰ سال بعد به عنوان کافر خواهد مرد، با وجود اینکه بسیاری از دوستان ابولهب در نهایت اسلام را پذیرفتند (مسد: ۱-۵)؟

چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) جزئیاتی را می‌دانستند که در هیچ کتابی قبل از ایشان ذکر نشده بود؟ ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) حتی برخی از اشتباهات آن کتاب‌ها را تصحیح کردند، با وجود اینکه هرگز آنها را نخوانده بودند. چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) سه معجزه عیسی (علیه‌السلام) را در قرآن می‌دانستند که در انجیل نیستند: ۱) چگونه عیسی (علیه‌السلام) در حالی که تنها چند روزه بود برای دفاع از مادرش سخن گفت، ۲) هنگامی که ایشان (علیه‌السلام) پرندگانی را از گل ساختند و آنها به پرندگان واقعی تبدیل شدند، ۳) و هنگامی که ایشان (علیه‌السلام) سفره‌ای پر از غذا را از آسمان برای یارانش فرود آوردند (مائده: ۱۱۰-۱۱۵)؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) داستان موسی (علیه‌السلام) و خضر (علیه‌السلام) را می‌دانستند (کهف: ۶۰-۸۲)، که در انجیل ذکر نشده است؟ چگونه ایشان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) می‌دانستند که حاکم مصر در زمان یوسف (علیه‌السلام) یک "پادشاه" بود، نه "فرعون" آنطور که انجیل به اشتباه بیان کرده است؟

ممکن نبود که پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) از کتب پیشین نسخه‌برداری کنند، زیرا ایشان امی بودند و اصلاً آن کتاب‌ها به زبان عربی نبودند. اگر ایشان از آنها نسخه‌برداری می‌کردند، چگونه فقط حقایق را برمی‌داشتند و اشتباهات را کنار می‌گذاشتند؟ داستان واقعی دانش‌آموزی را به یاد می‌آورم که همه چیز را از برگه پاسخ دانش‌آموز دیگری، حتی نام او را، کپی کرد! بر اساس این نکات، واضح است که تألیف قرآن توسط پیامبر (ص) غیرممکن بود. بنابراین، حتماً از جانب خداوند به ایشان وحی شده است.

بت‌پرستان گفتند که قرآن را به عنوان دلیلی بر نبوت محمد (ص) نمی‌پذیرند. در عوض، آنها یک معجزه "محکم" مانند عصای موسی (ع) طلب کردند. ما مسلمانان معتقدیم که هر پیامبری به سوی قوم محلی خود آمد. موسی (ع) به سوی قوم خود آمد، عیسی (ع) به سوی قوم خود آمد، صالح (ع) به سوی قوم خود آمد، هود (ع) به سوی قوم خود آمد و الی آخر. هر پیامبری معجزه‌ای انجام داد که متناسب با آنچه قومش در آن مهارت داشتند، بود. بنابراین موسی (ع) جادوگران ماهر فرعون را با عصای خود به چالش کشید و عیسی (ع) پزشکان زمان خود را با زنده کردن مردگان به چالش کشید.

آنچه محمد (ص) را منحصر به فرد می‌کند این است که او پیامبری جهانی است (آیات ۷:۱۵۸ و ۳۴:۲۸). معجزات موسی (ع) و عیسی (ع) برای مدت کوتاهی دوام داشتند، اما معجزه اصلی محمد (ص) تا پایان زمان باقی خواهد ماند و همیشه ثابت می‌کند که او از سوی الله فرستاده شده است. مکیان (که استادان زبان عربی بودند) باید می‌توانستند قرآن را به عنوان یک معجزه بشناسند. این به زبان خودشان بود، اما چیزی بود که نمی‌توانستند نظیر آن را بیاورند. {ثبت شده توسط امام ابن کثیر و امام قرطبی}

ممکن است کسی بپرسد: «قرآن معجزه‌ای بزرگ است، اما آیا پیامبر (ص) معجزات دیگری نیز انجام دادند؟» پیامبر (ص) معجزات بسیاری انجام دادند. امام ابن قیم در کتاب خود «اغاثة اللهفان» می‌فرماید که بیش از ۱۰۰۰ معجزه توسط پیامبر (ص) انجام شده است. این معجزات در بسیاری از کتب معتبر ذکر شده‌اند.

در زیر به چند نمونه از معجزات پیامبر (ص) اشاره می‌شود: شق القمر (دو نیم شدن ماه) (سوره قمر: آیه ۱ و ثبت شده توسط امام بخاری)؛ اسراء و معراج، سفر از مکه به بیت‌المقدس، سپس به آسمان‌ها و بازگشت، همه در همان شب (سوره اسراء: آیه ۱، سوره نجم: آیات ۳-۱۸ و ثبت شده توسط امام بخاری، امام مسلم و امام احمد)؛ تکثیر غذا، آب و شیر (ثبت شده توسط امام بخاری و امام احمد)؛ جاری شدن آب از میان انگشتان ایشان هنگامی که یارانش آبی نمی‌یافتند (ثبت شده توسط امام بخاری و امام مسلم)؛ شفای بیماران (ثبت شده توسط امام بخاری)؛ شنیده شدن تسبیح خداوند از سنگ‌ها در دستان ایشان (ثبت شده توسط امام طبرانی)؛ و خبر دادن از وقایع آینده که بعدها به حقیقت پیوست، همانطور که در ابتدای سوره بعدی خواهیم دید.

بت‌پرستان سال‌ها در مکه مسلمانان را بسیار آزار می‌دادند. وقتی اوضاع بدتر شد، پیامبر (ﷺ) از یارانش خواست که از آزار و اذیت در مکه بگریزند و به مدینه مهاجرت کنند. برخی از آنها پرسیدند: «چه کسی آنجا از ما مراقبت خواهد کرد؟ چه کسی به ما غذا خواهد داد؟» پس آیه ۲۹:۶۰ نازل شد و به آنها گفت که از حیوانات و پرندگان درس بگیرند. آنها با خود پول یا یخچال حمل نمی‌کنند، اما خداوند همیشه روزی آنها را می‌دهد و از آنها مراقبت می‌کند. {روایت شده از امام قرطبی}

پیامبر (ﷺ) می‌فرماید: «اگر آنگونه که شایسته است به خدا توکل کنید، او به شما روزی خواهد داد، درست همانطور که به پرندگان روزی می‌دهد. آنها صبح با شکم‌های خالی بیرون می‌روند و عصر با شکم‌های پر بازمی‌گردند.» {روایت شده از امام ترمذی}

بت‌پرستان هرگز برای ایمان نیاوردن به الله بهانه‌هایشان تمام نمی‌شد. طبق آیه ۵۷ سوره قصص، آنها استدلال می‌کردند که اگر از اسلام پیروی کنند، از سرزمینشان رانده خواهند شد. الله (خداوند) در پاسخ به آنها فرمود که چشمانشان را باز کنند و ببینند چگونه مکه را مکانی امن قرار داده است، در حالی که سایر شهرها همواره در خطر بودند. اگر کسی وارد بیت‌الحرام (خانه خدا) می‌شد، هیچ‌کس نمی‌توانست به او آسیبی برساند. آنها پیش از این می‌دانستند که چگونه الله (خدا) شهر را از سپاه فیل (اصحاب فیل) محافظت کرد (سوره فیل، آیات ۱-۵).

مکه در میان کوه‌ها، در قلب بیابان و فاقد هرگونه رودخانه یا دریاچه است. این منطقه در تابستان بسیار گرم است. با این حال، مردمی که در آنجا زندگی می‌کنند، از کسب‌وکارها و منابع فراوانی برخوردارند، از جمله میوه‌هایی که از سایر نقاط وارد می‌شوند. اگر الله (خداوند) حتی زمانی که آنها خدایان دروغین را می‌پرستیدند، به خوبی از آنها مراقبت کرد، آیا گمان می‌کنند که اگر او را به عنوان تنها خدای خود بپذیرند، آنها را تنها خواهد گذاشت؟