نمل

1طا سين. اینها آیات قرآن، کتاب مبین هستند. 2هدایت و بشارت برای مؤمنان است: 3کسانی که نماز برپا می‌دارند، زکات می‌دهند و به آخرت یقین دارند.

4و اما کسانی که به آخرت ایمان ندارند، اعمالشان را برایشان آراسته‌ایم، پس سرگردانند. 5برایشان عذابی سخت خواهد بود و در آخرت به راستی زیانکارترین مردمند. 6تو ای پیامبر، به راستی قرآن را از نزد حکیم دانا دریافت می‌کنی.

7و [به یاد آور] هنگامی را که موسی به اهل خود گفت: «من آتشی دیدم؛ به زودی از آنجا خبری برایتان می‌آورم، یا شعله‌ای از آتش تا گرم شوید.» 8اما هنگامی که به آن رسید، ندا داده شد: «مبارک است آنکه در آتش است و هر که پیرامون آن است! منزه است خدا، پروردگار جهانیان.» 9ای موسی! من الله هستم، عزیز و حکیم. 10اکنون عصایت را بیفکن!» اما هنگامی که آن را دید که همچون ماری می‌لغزد، گریخت و پشت سر خود را نگاه نکرد. [خداوند] فرمود: «ای موسی! نترس! رسولان در پیشگاه من نمی‌ترسند. 11مگر کسی که ستم کند و سپس بدی را به نیکی تبدیل کند، پس من قطعاً آمرزنده و مهربانم. 12و دستت را در گریبانت فرو ببر، در حالی که سفید و درخشان، بی‌آنکه عیبی داشته باشد، بیرون می‌آید. این (دو) از نُه نشانه برای فرعون و قوم اوست؛ آنان قومی فاسق بوده‌اند. 13اما هنگامی که آیات روشن ما به سوی آنها آمد، گفتند: «این سحری آشکار است.» 14پس با آنکه دل‌هایشان به حقانیت آن (نشانه‌ها) یقین داشت، از روی ستم و تکبر آنها را انکار کردند. پس بنگر که سرانجام مفسدان چگونه بود!

15ما به داوود و سلیمان دانش عطا کردیم. و آنها گفتند: «همه ستایش‌ها از آن خداوندی است که ما را بر بسیاری از بندگان مؤمن خود برتری داده است.» 16سلیمان جانشین داوود شد و گفت: «ای مردم! زبان پرندگان به ما آموخته شده است و از هر چیزی به ما داده شده است. این به راستی فضلی بزرگ است.»

17و سپاهیان سلیمان از جن و انس و پرنده برای او گرد آورده شدند و آنها منظم بودند. 18چون به وادی مورچگان رسیدند، مورچه‌ای گفت: «ای مورچگان! به خانه‌های خود داخل شوید تا سلیمان و لشکریانش شما را ناخواسته له نکنند.» 19پس سلیمان از سخن او تبسمی کرد و گفت: «پروردگارا! مرا توفیق ده تا شکر نعمتت را که بر من و بر پدر و مادرم ارزانی داشته‌ای به جا آورم و کار شایسته‌ای انجام دهم که تو را خشنود سازد، و مرا به رحمت خود در زمره بندگان صالحت داخل کن.»

20روزی او پرندگان را تفقد کرد و گفت: «چرا هدهد را نمی‌بینم؟ یا از غایبان است؟» 21«او را قطعاً به عذابی شدید عذاب خواهم داد، یا او را ذبح خواهم کرد، مگر اینکه عذر موجهی برایم بیاورد.» 22«پس از اندکی، پرنده آمد و گفت: «من به چیزی پی برده‌ام که تو از آن بی‌خبری. من تازه از سبا با خبری یقینی نزد تو آمده‌ام.» 23«من زنی را یافتم که بر آنها فرمانروایی می‌کند. از هر چیزی به او عطا شده است و عرشی عظیم دارد.» 24«من او و قومش را یافتم که به جای الله، به خورشید سجده می‌کنند. شیطان اعمال زشتشان را برایشان آراسته است. پس او آنها را از صراط مستقیم بازداشت و گمراهشان ساخت.» 25چرا برای الله سجده نمی‌کنند، کسی که نهانِ آسمان‌ها و زمین را آشکار می‌سازد، و می‌داند آنچه را پنهان می‌کنید و آنچه را آشکار می‌سازید؟ 26او الله است! هیچ معبودی جز او نیست، پروردگار عرش بزرگ.

27سلیمان گفت: «خواهیم دید راست می‌گویی یا دروغ.» 28این نامه مرا ببر و به آنها برسان، سپس از آنها فاصله بگیر و ببین چگونه پاسخ می‌دهند. 29بعدها ملکه اعلام کرد: «ای بزرگان! نامه‌ای مهم به من رسیده است. 30این نامه از سلیمان است و در آن آمده است: «بسم الله الرحمن الرحیم. 31بر من برتری مجویید و تسلیم‌وار نزد من آیید.»

32گفت: «ای بزرگان! به من مشورت دهید، من هرگز بدون شما تصمیمی نمی‌گیرم.» 33گفتند: «ما صاحبان قوت و مردان جنگیم، امر با شماست، پس بنگرید چه فرمان می‌دهید.» 34گفت: «پادشاهان چون وارد شهری شوند، آن را ویران می‌کنند و عزیزان اهل آن را خوار می‌سازند؛ و چنین می‌کنند.» 35ولی من هدیه‌ای به سوی آنان می‌فرستم و ببینم فرستادگانم با چه پاسخی بازمی‌گردند.»

36چون فرستادگان او نزد سلیمان آمدند، سلیمان گفت: آیا با مال به من کمک می‌کنید؟ آنچه خدا به من داده، از آنچه به شما داده، بسیار بهتر و بیشتر است. بلکه شما به هدیه خود شاد می‌شوید. 37به سوی آنان بازگرد! ما با لشکریانی به سوی آنها می‌آییم که هرگز یارای مقابله با آن را ندارند، و آنان را از آنجا با خواری و سرافکندگی بیرون خواهیم کرد، در حالی که خوار و حقیر باشند.

38سپس سلیمان گفت: «ای بزرگان! کدام یک از شما می‌تواند تخت او را پیش از آنکه آنان با تسلیم نزد من آیند، برای من بیاورد؟» 39یکی از جنیان نیرومند گفت: «من آن را پیش از آنکه از مجلس خود برخیزی، نزد تو می‌آورم. من بر این کار بسیار توانا و امین هستم.» 40اما آن کس که دانشی از کتاب داشت گفت: «من آن را پیش از آنکه چشم بر هم زنی، نزد تو می‌آورم.» پس چون سلیمان آن را نزد خود مستقر دید، گفت: «این از فضل پروردگار من است تا مرا بیازماید که آیا شکرگزارم یا ناسپاس. و هر کس شکرگزاری کند، تنها به سود خود اوست. و هر کس ناسپاسی کند، همانا پروردگار من بی‌نیاز و کریم است.» 41سپس سلیمان گفت: «تخت او را برایش تغییر دهید تا ببینیم آیا آن را می‌شناسد یا نمی‌تواند بشناسد.» 42پس چون او آمد، به او گفته شد: «آیا تخت تو چنین است؟» او پاسخ داد: «گویی همین است. و ما پیش از این آگاه شده بودیم و تسلیم بودیم.» 43پیش از این، او از سوی آنچه که به جای الله عبادت می‌کرد، بازداشته شده بود؛ او از قومی کافر بود.

44سپس به او گفته شد: «وارد قصر شو.» اما هنگامی که تالار را دید، گمان کرد آب است، پس ساق‌هایش را بالا زد. سلیمان گفت: «این قصری است مفروش از بلور.» سرانجام او گفت: «پروردگارا! من به نفس خود ستم کرده‌ام. و اکنون من همراه با سلیمان در برابر الله، پروردگار جهانیان، تسلیم می‌شوم.»

45و قطعاً به سوی قوم ثمود، برادرشان صالح را فرستادیم که «الله را بپرستید.» اما ناگهان آنها به دو گروه متخاصم تقسیم شدند. 46او به گروه کافر گفت: «ای قوم من! چرا به جای رحمت، عذاب را به شتاب می‌خواهید؟ چرا از الله آمرزش نمی‌طلبید تا مورد رحمت قرار گیرید؟» 47آنها پاسخ دادند: «ما تو و همراهانت را شوم می‌دانیم.» او گفت: «شومی شما نزد الله است. بلکه شما قومی هستید که مورد آزمایش قرار گرفته‌اید.» 48و در آن شهر نُه نفر مرد مفسد بودند که در زمین فساد می‌کردند و اصلاح نمی‌کردند. 49آنها سوگند یاد کردند: «بیایید به الله سوگند یاد کنیم که شبانه بر او و خانواده‌اش شبیخون بزنیم. سپس به ولیّ او خواهیم گفت: «ما شاهد قتل خانواده‌اش نبودیم و قطعاً راست می‌گوییم.»» 50و آنها مکر کردند، ولی غافل بودند که ما نیز مکر کردیم. 51پس بنگر که سرانجام مکرشان چه شد – ما آنها و قومشان را یکسره هلاک کردیم. 52اینها خانه‌های آنهاست که به سبب ستمی که روا داشتند، یکسره ویران گشته است. قطعاً در این عبرتی است برای مردمی که می‌دانند. 53و ما کسانی را که ایمان آوردند و پرهیزگاری می‌کردند، نجات دادیم.

54و [یاد کن] لوط را، هنگامی که به مردان قومش گفت: آیا آن عمل زشت را انجام می‌دهید در حالی که [خودتان] می‌بینید؟ 55آیا به جای زنانتان، با مردان شهوت‌رانی می‌کنید؟ بلکه شما قومی هستید که جهالت می‌کنید. 56اما پاسخ قومش جز این نبود که گفتند: آل لوط را از شهرتان بیرون کنید! آنان مردمی هستند که پاکی می‌جویند! 57پس او و خانواده‌اش را نجات دادیم، جز همسرش. او را از جمله هلاک‌شوندگان مقدر کرده بودیم. 58و بر آنان بارانی [از عذاب] فرو فرستادیم. چه بد بارانی بود، باران هشدار داده‌شدگان!

59بگو ای پیامبر: «سپاس از آنِ خداست و سلام بر بندگانش که برگزیده است.» از مشرکان بپرس: «آیا خدا بهتر است یا آنچه شریک او قرار می‌دهند؟» 60یا از آنها بپرس: «چه کسی آسمان‌ها و زمین را آفرید و برای شما از آسمان باران فرو فرستاد که با آن باغ‌های زیبا را رویاندیم؟ شما هرگز نمی‌توانستید درختان آنها را برویانید. آیا خدایی جز الله بود؟» هرگز! بلکه آنها قومی هستند که برای خدا شریک قرار می‌دهند! 61یا از آنها بپرس: «چه کسی زمین را قرارگاه شما قرار داد و رودخانه‌ها را در آن جاری ساخت و کوه‌های استوار در آن نهاد و میان دو دریا حائلی قرار داد؟ آیا خدایی جز الله بود؟» هرگز! بلکه بیشتر آنها نمی‌دانند.

62یا [بپرس از ایشان که] کیست آنکه به درمانده چون او را بخواند پاسخ می‌دهد و رنج و بلا را برطرف می‌سازد و شما را جانشینان زمین قرار می‌دهد؟ آیا معبودی دیگر با الله است؟ چه اندک متذکر می‌شوید! 63یا [بپرس از ایشان که] کیست آنکه شما را در تاریکی‌های خشکی و دریا راهنمایی می‌کند و بادها را پیشاپیش رحمتش مژده‌رسان می‌فرستد؟ آیا معبودی دیگر با الله است؟ الله برتر است از آنچه [به ناروا] شریک او می‌سازند. 64یا [بپرس از ایشان که] کیست آنکه آفرینش را آغاز می‌کند و سپس آن را بازمی‌گرداند [پس از مرگ زنده می‌کند] و کیست آنکه از آسمان و زمین به شما روزی می‌دهد؟ آیا معبودی دیگر با الله است؟ بگو: «دلیل خود را بیاورید، اگر راست می‌گویید.»

65بگو ای پیامبر، هیچ کس در آسمان‌ها و زمین علم غیب ندارد جز خدا. و حتی نمی‌دانند چه زمانی برانگیخته می‌شوند. 66چنین نیست! آنان از آخرت بی‌خبرند. بلکه در آن شک دارند. بلکه نسبت به آن کورند.

67کافران می‌گویند: «آیا وقتی ما و پدرانمان به خاک تبدیل شدیم، واقعاً برانگیخته خواهیم شد؟» 68«این به ما و پدرانمان در گذشته وعده داده شده بود. این چیزی جز افسانه‌های پیشینیان نیست!» 69بگو: «در زمین سیر کنید و سرنوشت بدکاران را ببینید.» 70بر آنان اندوه مخور و از مکرشان دلتنگ مشو. 71از تو می‌پرسند: «اگر راست می‌گویید، این وعده کی خواهد آمد؟» 72بگو ای پیامبر، شاید بخشی از عذابی که در شتاب آن هستید، بسیار نزدیک باشد. 73همانا پروردگار تو همواره بر مردم فضل دارد، اما بیشترشان کفران می‌کنند. 74و پروردگار تو آنچه را که سینه‌هایشان پنهان می‌دارد و آنچه را که آشکار می‌کنند، به خوبی می‌داند. 75هیچ چیز پنهانی در آسمان‌ها و زمین نیست مگر آنکه در کتابی مبین ثبت شده باشد.

76به راستی این قرآن برای بنی‌اسرائیل بیشتر آنچه را که در آن اختلاف دارند، روشن می‌سازد. 77و آن به راستی هدایت و رحمتی برای مؤمنان است. 78پروردگار تو قطعاً میان آنها به حق داوری خواهد کرد. و اوست عزیزِ دانا. 79پس بر خدا توکل کن؛ زیرا تو قطعاً بر حق آشکار هستی. 80تو قطعاً نمی‌توانی مردگان را بشنوانی، و نمی‌توانی کران را بشنوانی هنگامی که پشت کرده و روی برمی‌گردانند. 81و تو نمی‌توانی کوران را از گمراهی‌شان بیرون آوری. و نمی‌توانی بشنوانی مگر کسانی را که به آیات ما ایمان می‌آورند و تسلیم می‌شوند.

82و هنگامی که وعدهٔ داوری فرا رسد، ما جنبنده‌ای از زمین برایشان بیرون می‌آوریم که به آنان خبر می‌دهد که مردم به آیات ما یقین نداشتند. 83و به یاد آور روزی را که از هر امتی گروهی از کسانی را که آیات ما را تکذیب کردند، گرد می‌آوریم و آنها را در صفوف منظم می‌رانیم. 84و هنگامی که در برابر ما حاضر شوند، می‌گوییم: «آیا آیات مرا تکذیب کردید در حالی که به آنها احاطه علمی نداشتید؟ یا چه کاری انجام می‌دادید؟» 85پس به سزای ستمی که کردند، حکم عذاب بر آنها ثابت می‌شود و آنها ساکت می‌مانند.

86آیا نمی‌بینند که ما شب را برایشان قرار دادیم تا در آن آرام گیرند و روز را مایه روشنایی؟ مسلماً در این آیات و نشانه‌هایی است برای مؤمنان.

87و [به یاد آورید] روزی را که در صور دمیده می‌شود، پس هر که در آسمان‌ها و هر که در زمین است، صاعقه می‌خورد، مگر کسانی که خدا بخواهد. و همه با خضوع در برابر او حاضر می‌شوند.

88و کوه‌ها را می‌بینی و آنها را ثابت و پابرجا می‌پنداری، در حالی که آنها مانند حرکت ابرها به حرکت درمی‌آیند. این صنع خداست که هر چیزی را نیکو گردانیده است. به راستی او به آنچه می‌کنید کاملاً آگاه است.

89هر کس کار نیکی بیاورد، پاداشی بهتر از آن خواهد داشت و آنان از هراس آن روز ایمن خواهند بود. 90و هر کس کار بدی بیاورد، به رو در آتش افکنده خواهند شد. آیا جز آنچه انجام می‌دادید، جزا داده می‌شوید؟

91بگو: «من فقط امر شده‌ام که پروردگار این شهر مکه را که آن را حرم قرار داده است، و همه چیز از آنِ اوست، عبادت کنم؛ و امر شده‌ام که از تسلیم‌شوندگان باشم.» 92«و اینکه قرآن را تلاوت کنم.» پس هر که هدایت شود، به سود خودش است؛ و هر که گمراه شود، بگو: «من فقط بیم‌دهنده‌ای هستم.» 93و بگو: «ستایش از آنِ خداست! او آیات خود را به شما نشان خواهد داد و شما آنها را خواهید شناخت. و پروردگار شما از آنچه می‌کنید غافل نیست.»