İhlas

Bu sure, birden fazla tanrıya tapanların; putlara tapanların, insanları ve hayvanları ibadet nesnesi edinenlerin, Allah'ın oğulları ve kızları olduğunu söyleyenlerin ve hatta Tanrı'nın var olmadığını söyleyenlerin inançlarını düzeltmektedir.

Allah'ın yaratıcımız olduğuna, sıfatlarında eşsiz olduğuna, her zaman bizi gözettiğine ve yalnızca ibadetimize layık olduğuna inanırız. Bu inanca tevhid denir.

Peygamber ﷺ ashabına Allah'ın şöyle buyurduğunu bildirdi: "Bazı insanlar bana karşı yalan uydurur ve bana hakaret ederler. Onları ilk kez yaratmaktan daha kolay olmasına rağmen, onları tekrar diriltemeyeceğimi söyleyerek yalan uydururlar. Ve bir oğlum olduğunu söyleyerek bana hakaret ederler. Ama ben eşsizim. Ben herkesin muhtaç olduğu Rabbim. Benim çocuklarım yoktur ve ben doğmadım. Ve hiç kimse bana denk değildir." {İmam Buhari rivayet etmiştir.}

Peygamber ﷺ bu sureyi okumanın sevap bakımından Kur'an'ın üçte birini okumaya denk olduğunu söyledi. {İmam Buhari ve İmam Müslim rivayet etmiştir.}

Peygamber'in ashabından biri her namazda bu sureyi okurdu. Ona neden diye sorulduğunda, "Çünkü onu çok seviyorum." dedi. Peygamber ona, "Bu sureye olan sevgin sana cenneti garantiledi!" buyurdu. {İmam Buhari rivayet etmiştir.}

1. Girişte açıkladığımız gibi, Kur'an sureleri aşağıdaki konulardan bir veya birkaçını ele alır:

1) Şeriat (Allah ile ve insanlarla olan münasebetlerimizi de içeren).

2) Peygamberlerin yanı sıra iyi ve kötü insanların kıssaları.

3) Gayb – Allah, melekleri, Cennet ve benzerleri gibi görmeden inandığımız şeyler.

Bu sure, Allah'tan ve O'nun sıfatlarından bahsettiği için 3. konuya dahildir.

Bazı putperestler Peygamber'e geldiler ve sordular: "Sizin Rabbiniz neye benzer? O altın, gümüş veya ağaçtan mı yapılmıştır? O'nun bir ailesi var mı?" {İmam Tirmizi ve İmam Ahmed tarafından rivayet edilmiştir} İşte bu sure onlara şunu öğretmek için nazil oldu:

1. Allah eşsizdir. O, ikincisi olmayan Tek'tir. O, üçlü bir birlik değildir.

2. Herkesin varoluş için kendisine muhtaç olduğu, ancak kendisi hiçbir şeye muhtaç olmayan Efendi'dir.

3. O'nun babası veya annesi yoktur; oğulları veya kızları da yoktur.

4. Hiçbir surette O'na benzer kimse yoktur.

Birisi sorabilir ki, 'Allah başka bir tanrı yaratabilir mi?' Veya, 'Taşıyamayacağı bir kaya yapabilir mi?' Bu, sanki şunu sormak gibidir: Kraliçe mağazadan çikolata çalabilir mi, ya da babam komşumuzun yüzüne yumruk atabilir mi? 'Yapabilir' ve 'yapmalı' arasındaki farkı ayırt etmeliyiz. Evet, Kraliçe ve babanız 'yapabilir' çünkü buna güçleri yeter, ama 'yapmamalılar' çünkü bu doğru bir şey değildir. Allah (Celle Celaluhu) her şeyi yapmaya kadirdir, ancak O, sadece Kendi Yüceliğine ve Şerefine uygun olanı, Kendi Kusursuz Hikmeti uyarınca yapar. Allah'ın başka bir tanrı yaratıp yaratamayacağını veya taşıyamayacağı bir kaya yapıp yapamayacağını sormak sağduyuya aykırıdır. Allah Her Şeye Gücü Yeten ve En Hikmetli olandır, ve O'ndan Kendi Gücüne ve Hikmetine aykırı bir şey yapmasını istemek saçmadır. Bu, bir aşçıdan kimsenin yiyemeyeceği bir yemek yapmasını istemek ya da bir marangozdan yüzeyi olmayan bir masa yapmasını istemek gibidir.